Biotyna - co to? Jakie tabletki z biotyną są najlepsze na włosy?

Biotyna, inaczej witamina H lub witamina B7, to jeden z najpopularniejszych składników w suplementach diety na włosy, skórę i paznokcie. Producenci chętnie umieszczają biotynę w swoich preparatach, niejednokrotnie w bardzo wysokich porcjach. Wiedz jednak, że najczęściej to nie niski poziom biotyny jest przyczyną wypadania włosów. Z kolei nadmierna suplementacja biotyny może wpływać na wyniki ważnych badań. 

Co to jest biotyna?

Biotyna to organiczny związek chemiczny o skomplikowanej budowie skondensowanych pierścieni, który jest znany od lat 30. XX wieku. Występuje również pod innymi nazwami: jako witamina H lub witamina B7. Jest niezbędną do życia substancją, ponieważ pełni funkcję enzymatyczną i stanowi regulator ekspresji genów [1].

Źródła biotyny

Organizm ludzki nie jest w stanie samodzielnie syntezować biotyny. Mogą produkować ją bakterie jelita grubego, ale w tym odcinku przewodu pokarmowego wchłanianie biotyny jest niewielkie [1]. Z tego względu biotynę trzeba dostarczać w ramach codziennej diety. Na szczęście źródeł pokarmowych biotyny jest wiele.

Jak widzisz biotyna występuje w wielu produktach, które jesz na co dzień.

Ponadto dzienne zapotrzebowanie na biotynę dla osób dorosłych wynosi jedynie ok. 30 µg i łatwo zaspokoisz je, gdy stosujesz zbilansowaną dietę.

Przyczyny i skutki niskiego poziomu biotyny

Ze względu na różnorodność źródeł biotyny jej niski poziom występuje bardzo rzadko, nawet u osób stosujących jedynie względnie zbilansowaną dietę. Może wynikać z:

• antybiotykoterapii szerokospektralnej,
• przewlekłego przyjmowania leków przeciwdrgawkowych (fenobarbital, kwas walproinowy, karbamazepina, prymidon, fenytoina),
• nadmiernego spożywania surowego białka jaj (surowe lub niedogotowane białko zawiera awidynę, która hamuje wchłanianie biotyny z pokarmu) [1]. 

Skutki niskiego poziomu biotyny to najczęściej:

• nadmierne wypadanie włosów,
• łamliwe, kruche paznokcie,
• łojotokowe zapalenie skóry (ŁZS),
• zmęczenie,
• wzmożona senność,
• parestezje (nietypowe, nieprzyjemne mrowienie, pieczenie, przebiegnięcia prądu na skórze),
• neuropatia,
• bóle mięśniowe,
• zapalenie spojówek,
• niska odporność,
• wysypki skórne [1].

Aktualnie za najlepszy wskaźnik niskiego poziomu biotyny jest zwiększone wydalanie z moczem jej metabolitu – kwasu 3-hydroksy izowalerianowego.

Suplementacja biotyny na włosy

Biotyna to popularny składnik suplementów diety, takich jak tabletki na włosy, skórę i paznokcie. Jeśli interesuje Cię suplementacja biotyny, szczególnie w wyższych porcjach, zachowaj ostrożność i obserwuj efekty. Jeżeli po około 4 tygodniach nie zobaczysz poprawy, zweryfikuj inne przyczyny wypadania włosów, ponieważ wszystko wskazuje na to, że nie są one związane z poziomem biotyny w organizmie. 

Jak widać, ze względu na mnogość naturalnych źródeł biotyny, jej suplementacja zazwyczaj nie jest konieczna. Rynek farmaceutyczny oferuje jednak dziesiątki tabletek z biotyną zarówno leków jak i suplementów diety z biotyną. Są to preparaty jedno- lub wieloskładnikowe, a porcje biotyny wahają się od 0,05 mg do nawet 10 mg.

Przypomnijmy, że dobowe zapotrzebowanie wynosi jedynie 0,03 mg. Skąd więc takie porcje? Biotyna jest po prostu modna. Jest doskonałym narzędziem marketingowym, które ma za zadanie zwiększyć sprzedaż suplementów. Z farmaceutycznego i medycznego punktu widzenia taki zabieg jest nieuzasadniony. 

Warto w tym miejscu nadmienić, że biotyna jest związkiem rozpuszczalnym w wodzie, co powoduje, że organizm wydala jej nadmiar wraz z moczem, a więc trudno również o negatywne skutki spożywania biotyny w dużych ilościach. Niemniej jednak zdarzają się przypadki, że długotrwałe stosowanie biotyny w wysokich porcjach może powodować nawracające bóle brzucha, mdłości, biegunkę, wymioty oraz zmiany nastroju.

Ponadto Zespół do Spraw Suplementów Diety działający przy Głównym Inspektoracie Sanitarnym w 2016 roku podjął uchwałę, która dotyczy maksymalnej porcji biotyny w suplementach diety. Wskazuje ona zawartość 2,5 mg na dobę jako porcję maksymalną. Nie jest to jednak obowiązujące prawo, a jedynie zalecenie, gdyż zespół ten jest tylko organem opiniodawczo-doradczym dla Państwowej Inspekcji Sanitarnej w zakresie oceny prawidłowości kwalifikacji produktów do grupy suplementów diety. 

Czy warto suplementować samą biotynę na włosy?

Jeśli chcesz poprawić kondycję włosów, w naszej opinii nie musisz suplementować samej biotyny. Znacznie lepszym rozwiązaniem będą inne składniki suplementów diety, w tym minerały, takie jak cynk, selen, miedź.

SPRAWDŹ TABLETKI NA WŁOSY, KTÓRE POLECAMY

RANKING  TABLETEK NA WŁOSY

Ważne: suplementacja biotyny może wpływać na wyniki badań

Jeżeli suplementujesz biotynę, pamiętaj, że może to wpływać na wyniki badań krwi. W ulotkach niestety często brakuje takiej informacji. Wyniki testów immunologicznych wykorzystywanych do oznaczania w płynach fizjologicznych:

• hormonów tarczycy,
• parathormonu,
• troponiny,
• witaminy D,
• testosteronu,
• progesteronu,
• estrogenów,
• hormonu luteinizującego i folikulotropowego,
• a także niektórych markerów nowotworowych,

pod wpływem zbyt wysokiego stężenia biotyny będą dawały fałszywie zawyżone lub zaniżone wyniki zależnie od testu (niekompetycyjne i kompetencyjne) [1]. 

Na przykład w badaniach tarczycy, gdzie najczęściej oznaczany jest poziom hormonów TSH (tyreotropina), T3 (trijodotyronina) i T4 (tyroksyna), zbyt duże stężenie egzogennej biotyny spowoduje fałszywie zaniżony poziom TSH oraz zawyżone T3 i T4 (badania te wykonuje się różnymi testami). Taki wynik może prowadzić do postawienia błędnej diagnozy (nadczynności tarczycy) i zastosowania nieprawidłowego leczenia.

Istnieje szereg badań, które potwierdzają, że wszyscy pacjenci (niezależnie od wieku) przyjmujący biotynę mieli zbyt niski lub prawidłowy poziom TSH, ale podwyższony T3 i T4. Powtórne badania po odstawieniu biotyny wskazywały wyniki w normie [1].

Kolejnym bardzo ważnym badaniem, na wynik którego wpływa egzogenna biotyna jest poziom troponiny, jednego z najlepszych wskaźników (markerów) zawału mięśnia sercowego. W tym wypadku również otrzymujemy wynik zaniżony. Chyba nikomu nie trzeba tłumaczyć, że w tym wypadku diagnoza wykluczająca zawał mięśnia sercowego (otrzymany wynik jest zaniżony) prowadzi do sytuacji zagrażającej życiu [1].

Jakie tabletki z biotyną wybrać?

Gdy masz pewność, że Twoje problemy skórne, wypadające włosy czy łamliwe i rozdwajające się paznokcie są skutkiem niskiego poziomu biotyny, najlepszy będzie wybór jednoskładnikowego suplementu diety, czyli tabletek z biotyną. Po około 4 tygodniach możesz ocenić efekty. W takim przypadku porcja dzienna 2,5 mg biotyny jest najrozsądniejsza.

Czy biotyna jest najlepsza na włosy? Podsumowanie

Choć biotyna jest ważnym składnikiem dla włosów, mało kto doświadcza jej niskiego poziomu w organizmie. Tym samym suplementacja biotyny zazwyczaj nie jest konieczna, gdyż łatwo dostarczyć ją wraz ze zbilansowaną dietą. Popularność wysokich porcji biotyny w suplementach to często jedynie zabieg marketingowy, ponieważ to nie brak biotyny jest najczęstszą przyczyną wypadania włosów.

Suplement diety jest środkiem spożywczym, którego celem jest uzupełnienie normalnej diety. Suplement diety nie ma właściwości leczniczych. Ten artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i nie zastępuje porady medycznej. Zanim wprowadzisz jakiekolwiek zmiany pod kątem swojego zdrowia, skonsultuj się z lekarzem. 

---