Zasady działania algorytmu oceny suplementów diety z maślanem sodu
Nasz algorytm ocenia skład każdego produktu, łącznie przyznając od 0 do 100 punktów. Z algorytmu korzystamy w rankingu:
RANKING SUPLEMENTÓW DIETY Z MAŚLANEM SODU
Algorytm maślanu sodu Wybieramy Kolagen ocenia (kliknij, by przejść do sekcji):
Co ocenia algorytm maślanu sodu? Za co daje najwyższe oceny?

Suplementy diety z maślanem sodu mogą otrzymać najwięcej punktów w 4 kluczowych kategoriach.
- Maks. 30 pkt za formę chemiczną, ilość kwasu masłowego i jego soli – różne sole maślanu zawierają różny procent kwasu masłowego, co oznacza, że ta sama porcja mg rożnych soli może mieć zupełnie inną ilość substancji aktywnej. Rodzaj soli, jej porcja oraz rzeczywista ilość kwasu masłowego pokazują, ile aktywnej substancji faktycznie zawiera suplement diety.
- Maks. 30 pkt za postać i technologię uwalniania – ponieważ to właśnie one decydują o realnej wartości biologicznej suplementu, czyli w którym odcinku układu pokarmowego kwas masłowy może się wchłonąć. Kluczowe jest, aby mógł dotrzeć do końcowego odcinka jelia grubego [1-20].
- Maks. 25 pkt za składniki dodatkowe – oceniamy probiotyki, prebiotyki i synbiotyki, a także witaminę D czy składniki metaboliczne [8-12].
- Maks. 15 pkt za dodatki technologiczne i smakowe – pomimo różnic w formie suplementu i związanych z tym wymogów technologicznych nie wszystkie dodatki są konieczne. Dobrze skomponowany suplement z maślanem sodu nie potrzebuje dodatkowych konserwantów, sztucznych barwników i innych, zbędnych dodatków technologicznych [4-5].
W suplemencie z maślanem sodu ważne są nie tylko „mg na opakowaniu”, ale również jego forma technologiczna, postać chemiczna, ilość aktywnej substancji oraz ewentualna obecność składników dodatkowych. Każdy z tych elementów może wpływać na to, ile kwasu masłowego faktycznie dotrze do jelita grubego.
Opracowaliśmy wielopoziomowy model oceny, który pozwala rzetelnie porównywać suplementy między sobą i oddzielić produkty dobrze zaprojektowane od tych, które bazują wyłącznie na marketingu.
Poniżej przedstawiamy szczegółowe kryteria, jak nasz algorytm ocenia suplementy z maślanem sodu.
Forma chemiczna, ilość kwasu masłowego (maks. 30 pkt)
Podobnie jak w przypadku innych suplementów, forma chemiczna maślanów ma znaczenie. Różne sole kwasu masłowego – maślan sodu, potasu, wapnia różnią się między sobą nie tylko zawartością kwasu masłowego (BA), ale również rozpuszczalnością i innymi właściwościami [1-9].
Najlepiej przebadaną formą jest maślan sodu, co potwierdzają liczne przeglądy [1-9]. Dlatego za maślan sodu przyznajemy najwięcej punktów.
Różnice między solami nie są wyłącznie teoretyczne. W badaniu z 2025 roku naukowcy wykazali, że różne formy maślanów mają odmienne efekty [1-9].
W suplementach producenci najczęściej podają ilość soli maślanu (np. maślan sodu 600–720 mg), ale faktyczną substancją biologicznie aktywną jest kwas masłowy (butyric acid, BA). Każda sól maślanu ma inną zawartość kwasu masłowego:
- maślan sodu – ok. 80% kwasu masłowego,
- maślan potasu – ok. 70% kwasu masłowego,
- maślan wapnia – ok. 82% kwasu masłowego.
Suplement, który zawiera „600 mg maślanu sodu”, faktycznie ma w składzie jedynie ok. 480 mg kwasu masłowego.
Gdy oceniamy kwas masłowy, możemy porównywać produkty realnie, niezależnie od użytej soli czy zabiegów marketingowych.
To kluczowe, bo to właśnie kwas masłowy metabolizują enterocyty (komórki, które budują nabłonek kosmków jelitowych) i stanowi on substancję aktywną w suplementach diety z maślanem sodu.
Część producentów stosuje mieszanki soli kwasu masłowego, np. maślanu sodu z maślanem wapnia. Nie ma jednak dowodów naukowych, że takie połączenia zwiększają efekty. Często jest to jedynie zabieg marketingowy lub sposób na to, by obniżyć koszty.
Wadą mieszanek jest to, że utrudniają one rzetelną ocenę ilości kwasu masłowego (każdy składnik ma inną zawartość procentową kwasu masłowego).
Dlatego oceniamy ilość kwasu masłowego (maks 20 pkt), a nie samej soli. Podanie przez producenta ilości kwasu masłowego, którą zawiera suplement, jest kryterium w naszym rankingu, ponieważ realna ilość kwasu masłowego w suplemencie nie zawsze odpowiada jego zawartości wynikającej ze składu procentowego soli. Często jego ilość jest dużo niższa. Sól może być zanieczyszczona dodatkami czy wypełniaczami [1-9].
Na poniższej grafice znajdziesz punktację dla poszczególnych form chemicznych maślanu, ich ilości oraz ilości kwasu masłowego:

Właściwości poszczególnych soli kwasu masłowego [Rozwiń]:
- Maślan sodu (Sodium Butyrate, NaB) jest najlepiej przebadaną solą kwasu masłowego. W badaniach to właśnie maślan sodu dominuje jako substancja, którą suplementują ludzie. Zawiera ok. 80% kwasu masłowego. Oznacza to, że suplement, który zawiera 600 mg maślanu sodu, ma ok. 480 mg kwasu masłowego. Maślan sodu jest formą stabilną, łatwą do mikrokapsułkowania oraz odpowiednią do wytwarzania w kapsułkach o przedłużonym uwalnianiu (DR).
- Maślan potasu (Potassium Butyrate, KB) jest bardzo dobrą, fizjologiczną formą, ale rzadziej stosowaną. Częściej badano go na modelach zwierzęcych i komórkowych. Zawiera ok. 70% kwasu masłowego. Oznacza to, że suplement, który zawiera 600 mg maślanu potasu, ma ok. 420 mg kwasu masłowego. Przez część osób maślan potasu może być lepiej tolerowany niż maślan sodu, vo ma od niego bardziej neutralny profil jonowy, ale technologicznie jest trudniejszy do stabilizacji.
- Maślan wapnia (Calcium Butyrate, CaB) jest stabilny, ale zawiera najmniej kwasu masłowego i gorzej się rozpuszcza. Maślan wapnia jest tańszy i stabilniejszy, ale ma najmniejszą biodostępność ze wszystkich soli kwasu masłowego. Uwalnia kwas masłowy wolniej, jest stosowany w przemyśle paszowym, częściej niż w suplementach dla ludzi. Zawiera ok. 82% kwasu masłowego. Oznacza to, że suplement, który zawiera 600 mg maślanu wapnia, ma ok. 490 mg kwasu masłowego. Maślan wapnia przeszedł mniej badań, a jego właściwości zależą w znacznej mierze od technologii uwalniania (mikrokapsułki lub powłoki DR są niemal konieczne) [1-9].
Postać i technologia uwalniania (maks. 30 pkt)
W przypadku maślanu sodu kluczowe jest nie tylko to, ile go suplementujemy, ale gdzie i w jaki sposób może być uwalniany. Substancja ta jest wrażliwa na kwaśne środowisko żołądka i szybko metabolizowana w górnych odcinkach jelita. Dlatego preparat musi dotrzeć aż do jelita grubego [1], [8], [10-18].
Badania wskazują, że zwykłe, niepowlekane kapsułki uwalniają większość maślanu już w żołądku, co ogranicza jego efekty. Formy dojelitowe i powlekane np. DRcaps®, enteric coating czy systemy pH-controlled release, pomagają uwalniać maślan dopiero w okolicy krętniczo-kątniczej, co znacząco zwiększa ich efektywność.
Powłoka dojelitowa może przesunąć uwalnianie maślanu o 2-3 godziny, co pomaga, by dotarł on do jelita grubego.
Równie istotna jest technologia mikrokapsułkowania i przedłużonego uwalniania. Badania z mikrokapsułkowanym maślanem pokazują, że taka postać może być bardziej efektywna [1], [8], [10-18].
To właśnie dlatego postać technologiczna maślanu sodu ma w naszej ocenie tak dużą wagę. Dwóch suplementów z tą samą ilością maślanu nie można traktować jako równoważnych, jeśli jeden jest w zwykłych kapsułkach, a drugi w dojelitowych o przedłużonym uwalnianiu.
Uważamy, że forma dojelitowa (enteric) i mikrokapsułkowanie to nie „dodatki marketingowe”, lecz technologie, które są potrzebne.
Poniższa grafika pokazuje, jak oceniamy postać i technologię uwalniania maślanu [1], [8], [10-18].

Dlaczego postać i technologia są tak ważne w przypadku maślanu sodu i innych maślanów? [Rozwiń]:
Kwas masłowy ma dwie cechy, które sprawiają, że technologia, w jakiej został podany, ma ogromne znaczenie:
- Żeby przynosić efekty, maślan sodu powinien docierać do jelit – szczególnie do jelita grubego. Zwykła kapsułka lub proszek uwalniają maślan sodu zbyt wcześnie – najczęściej już w żołądku lub w górnym jelicie cienkim. Badania profilu uwalniania pokazują, że klasyczne formy maślanu niemal w całości uwalniają się w „fazie żołądkowej”, co oznacza, że tylko niewielka część dociera dalej. Dlatego tak istotne są formy dojelitowe, które przechodzą przez żołądek nienaruszone [1], [8], [10-18].
- Maślan ma silny, nieprzyjemny zapach i smak – czysty maślan i jego sole pachną intensywnie „serowo-kiszonkowo”, czasem wręcz „fekalnie”. To naturalna właściwość krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych, ale sprawia ona, że suplement w postaci proszku lub zwykłej kapsułki może być trudny do stosowania. Rozwiązaniem jest mikrokapsułkowanie, czyli technologia, która zamyka maślan w małych cząstkach tłuszczowych lub polisacharydowych. Dzięki temu zapach jest praktycznie niewyczuwalny, kapsułki są znacznie łatwiejsze do przełknięcia, a dodatkowo można uzyskać kontrolowane, wolniejsze uwalnianie [1], [8], [10-18].
Składniki dodatkowe (maks. 25 pkt)
W suplementach diety z maślanem oceniamy również dodatkowe składniki aktywne. Najwyżej oceniamy dodatki, które wymieniamy niżej.
- Probiotyki – głównie z grup Butyricicoccus, Faecalibacterium prausnitzii, Roseburia czy Eubacterium [19-22].
- Prebiotyki – to składniki, które służą bakteriom jako pożywka i mogą wspierać produkcję maślanu w jelicie grubym [19-22].
- Witamina D3 – badania pokazują, że maślan zwiększa ekspresję receptora witaminy D (VDR) oraz enzymów, które aktywują witaminę D, a w modelach wykazano, że maślan i witamina D razem mogą działać silniej [23-26].
- Dodatki metaboliczne – takie jak L-karnityna, która może wspierać transport kwasów tłuszczowych [27-28]. Nie są to składniki „must have”, ale uwzględniamy je w naszej ocenie jakości suplementu.
Poniższe grafiki pokazują, jak oceniamy dodatki do suplementów z maślanem [19-28].


Dodatki technologiczne i smakowe (maks. 15 pkt)
Od kilku lat widać wyraźny trend na rynku splementów – dodatki, które wcześniej były „standardowe”, dziś są wycofywane lub ograniczane. Najlepszym tego przykładem jest dwutlenek tytanu (E171), którego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) od 2021 r. nie uznaje już za bezpieczny dodatek do żywności, głównie z powodu obaw o genotoksyczność i kumulację cząstek w organizmie. To, co jeszcze kilka lat temu uchodziło za „normalny” składnik kapsułki, dziś już nie spełnia aktualnych standardów bezpieczeństwa [29-31].
W kategorii „Dodatki technologiczne i smakowe” każdy suplement diety z maślanem otrzymuje od nas na start 15 pkt – jeśli nie zawiera zbędnych polepszaczy, zachowuje punkty. Nasz algorytm przyznaje punkty ujemne za zbędne składniki dodatkowe, według podziału:
- dodatki GRUPA I – dodatki technologiczne, bezpieczne -0 pkt (za każdy),
- dodatki GRUPA II – dodatki bezpieczne, ale niekonieczne – olej palmowy, słodziki i aromaty -1 pkt (za każdy),
- dodatki GRUPA III – dodatki słabo akceptowalne, sztuczne barwniki, konserwanty, tłuszcze trans -3 pkt (za każdy).
Maślan sodu to suplement diety, który suplementujemy długoterminowo. Oznacza to, że:
- suplement stosujemy codziennie, często przez wiele miesięcy,
- nawet „małe” dodatki mogą kumulować się przy takim stosowaniu.
Dlatego uważamy, że suplement jelitowy powinien mieć tyle dodatków, ile trzeba z punktu widzenia technologii – i ani grama więcej [29-32].

Dlaczego brak zbędnych dodatków technologicznych i smakowych to tak ważna kwestia w przypadku maślanu? [Rozwiń]:
W części maślanów nośnikiem są uwodornione lub częściowo uwodornione (utwardzone) tłuszcze (np. olej palmowy), które zwiększają udział tłuszczów nasyconych w Twojej diecie. Zarówno źródła naukowe, jak i instytucje zdrowia publicznego podkreślają, że nadmiar tłuszczów nasyconych zwiększa stężenie LDL („złego cholesterolu”). W dokumentach Komisja Europejska jasno wskazuje, że przy reformulacji żywności należy unikać zastępowania tłuszczów trans dużymi ilościami tłuszczów nasyconych [29-32].
Z tego powodu suplement, który ma wspierać zdrowie jelit, nie powinien jednocześnie dorzucać zbędnych porcji „twardych” tłuszczów. Dodatki typu uwodornione tłuszcze czy duże ilości oleju palmowego obniżają naszą ocenę.
Transparentność i zaufanie – coraz więcej badań konsumenckich pokazuje, że ludzie świadomie szukają produktów z krótką listą składników, bez sztucznych dodatków i z prostym, przejrzystym składem.
Masz więcej pytań odnośnie algorytmu Wybieramy Kolagen? Skontaktuj się z nami. Chętnie podzielimy się z Tobą naszą wiedzą.
Sprawdź nasz ranking maślanu sodu, w którym zastosowaliśmy algorytm:
RANKING MAŚLANU SODU
Źródła [Rozwiń]:
- La Monica, Michael & Kirby, Trevor & Hartshorn, Shelley & Gustat, Ashley & Grdic, Jodi & Sandrock, Jennifer. (2025). A Pharmacokinetic Comparison of Three Butyrate Products: Original Research. Journal of Exercise and Nutrition. 8. 10.53520/jen2025.103189.
- Yağcılar, A. P., Çağlar, E. Ş., & Üstündağ Okur, N. (2025). Analytical Method Development and Validation: Calcium Butyrate. Analytica, 6(4), 42. https://doi.org/10.3390/analytica6040042.
- Głąbień, M., Miłkowski, P., Kuśnierz, A., Kusiak, K., Aleksandrowicz, D., Wieczorek, O., … Kondratowicz, A. (2024). Sodium Butyrate as Gut Microbiota Modulators: Mechanisms of Action and Potential Clinical Applications - Literature Review and New Perspectives. Quality in Sport, 27, 55233. https://doi.org/10.12775/QS.2024.27.55233.
- Banasiewicz, T., Domagalska, D., Borycka-Kiciak, K., & Rydzewska, G. (2020). Determination of butyric acid dosage based on clinical and experimental studies - a literature review. Przeglad gastroenterologiczny, 15(2), 119–125. https://doi.org/10.5114/pg.2020.95556
- Mitrović, M., Stanković Popović, V., Erceg, S., Perišić Mitrović, M., Dobrosavljević, A., Stupar, A., Vuković, P., Zlatković, D., & Svorcan, P. (2025). Exploring the Potential of Oral Butyrate Supplementation in Metabolic Dysfunction-Associated Steatotic Liver Disease: Subgroup Insights from an Interventional Study. International Journal of Molecular Sciences, 26(12), 5561. https://doi.org/10.3390/ijms26125561.
- Liu, H., Wang, J., He, T., Becker, S., Zhang, G., Li, D., & Ma, X. (2018). Butyrate: A Double-Edged Sword for Health?. Advances in nutrition (Bethesda, Md.), 9(1), 21–29. https://doi.org/10.1093/advances/nmx009.
- Canani, R. B., Costanzo, M. D., Leone, L., Pedata, M., Meli, R., & Calignano, A. (2011). Potential beneficial effects of butyrate in intestinal and extraintestinal diseases. World journal of gastroenterology, 17(12), 1519–1528. https://doi.org/10.3748/wjg.v17.i12.1519.
- Russo, R., Santarcangelo, C., Badolati, N., Sommella, E., De Filippis, A., Dacrema, M., Campiglia, P., Stornaiuolo, M., & Daglia, M. (2021). In vivo bioavailability and in vitro toxicological evaluation of the new butyric acid releaser N-(1-carbamoyl-2-phenyl-ethyl) butyramide. Biomedicine & pharmacotherapy = Biomedecine & pharmacotherapie, 137, 111385. https://doi.org/10.1016/j.biopha.2021.111385.
- Gerunova LK, Gerunov TV, P’yanovaLydia G., Lavrenov AV, Sedanova AV, Delyagina MS, Fedorov YN, Kornienko NV, Kryuchek YO, Tarasenko AA. Butyric acid and prospects for creation of new medicines based on its derivatives: a literature review. J Vet Sci. 2024 Mar;25(2):e23. https://doi.org/10.4142/jvs.23230
- Roda, A., Simoni, P., Magliulo, M., Nanni, P., Baraldini, M., Roda, G., & Roda, E. (2007). A new oral formulation for the release of sodium butyrate in the ileo-cecal region and colon. World journal of gastroenterology, 13(7), 1079–1084. https://doi.org/10.3748/wjg.v13.i7.1079.
- Caban, M., Pikus, E., Czarnecka-Chrebelska, K., Oszajca, K., Witusik-Perkowska, M., Dudek, J., Szemraj, J., Brzeziańska-Lasota, E., & Talar-Wojnarowska, R. (2025). Use of Sodium Butyrate and Its Microencapsulated Forms in Intestinal Diseases-Current Clinical Approach. Digestive diseases and sciences, 10.1007/s10620-025-09536-4. Advance online publication. https://doi.org/10.1007/s10620-025-09536-4
- Facchin, S., Vitulo, N., Calgaro, M., Buda, A., Romualdi, C., Pohl, D., Perini, B., Lorenzon, G., Marinelli, C., D'Incà, R., Sturniolo, G. C., & Savarino, E. V. (2020). Microbiota changes induced by microencapsulated sodium butyrate in patients with inflammatory bowel disease. Neurogastroenterology and motility, 32(10), e13914. https://doi.org/10.1111/nmo.13914
- Sadurní, M., Barroeta, A. C., Sol, C., Puyalto, M., & Castillejos, L. (2022). Short Communication: Evaluation of Intestinal Release of Butyric Acid from Sodium Butyrate Protected by Salts of Medium-Chain Fatty Acids in Broiler Chickens. Animals : an open access journal from MDPI, 12(24), 3525. https://doi.org/10.3390/ani12243525.
- Onrust, L., Baeyen, S., Haesebrouck, F., Ducatelle, R., & Van Immerseel, F. (2020). Effect of in feed administration of different butyrate formulations on Salmonella Enteritidis colonization and cecal microbiota in broilers. Veterinary research, 51(1), 56. https://doi.org/10.1186/s13567-020-00780-2
- Augustin, Mary Ann & Abeywardena, M. & Head, R. & Lockett, Trevor & Luca, A. & Sanguansri, Luz. (2011). Effects of microencapsulation on the gastrointestinal transit and tissue distribution of a bioactive mixture of fish oil, tributyrin and resveratrol. Journal of Functional Foods. 3. 25-37. 10.1016/j.jff.2011.01.003.
- Li, Caiming & Li, Zexi & Liu, Tonghui & Gu, Zhengbiao & Ban, Xiaofeng & Tang, Xiaoshu & Yan, Hong & Cheng, Li & Li, Zhaofeng. (2021). Encapsulating tributyrin during enzymatic cyclodextrin synthesis improves the solubility and bioavailability of tributyrin. Food Hydrocolloids. 113. 106512. 10.1016/j.foodhyd.2020.106512.
- Krokowicz, L., Stojcev, Z., Kaczmarek, B. F., Kociemba, W., Kaczmarek, E., Walkowiak, J., Krokowicz, P., Drews, M., & Banasiewicz, T. (2014). Microencapsulated sodium butyrate administered to patients with diverticulosis decreases incidence of diverticulitis--a prospective randomized study. International journal of colorectal disease, 29(3), 387–393. https://doi.org/10.1007/s00384-013-1807-5.
- Lewandowski, K., Kaniewska, M., Karłowicz, K., Rosołowski, M., & Rydzewska, G. (2022). The effectiveness of microencapsulated sodium butyrate at reducing symptoms in patients with irritable bowel syndrome. Przeglad gastroenterologiczny, 17(1), 28–34. https://doi.org/10.5114/pg.2021.112681
- Swanson, K. S., Gibson, G. R., Hutkins, R., Reimer, R. A., Reid, G., Verbeke, K., Scott, K. P., Holscher, H. D., Azad, M. B., Delzenne, N. M., & Sanders, M. E. (2020). The International Scientific Association for Probiotics and Prebiotics (ISAPP) consensus statement on the definition and scope of synbiotics. Nature reviews. Gastroenterology & hepatology, 17(11), 687–701. https://doi.org/10.1038/s41575-020-0344-2
- Kolida, S., & Gibson, G. R. (2011). Synbiotics in health and disease. Annual review of food science and technology, 2, 373–393. https://doi.org/10.1146/annurev-food-022510-133739
- Markowiak, P., & Śliżewska, K. (2017). Effects of Probiotics, Prebiotics, and Synbiotics on Human Health. Nutrients, 9(9), 1021. https://doi.org/10.3390/nu9091021
- Rivière, A., Selak, M., Lantin, D., Leroy, F., & De Vuyst, L. (2016). Bifidobacteria and Butyrate-Producing Colon Bacteria: Importance and Strategies for Their Stimulation in the Human Gut. Frontiers in microbiology, 7, 979. https://doi.org/10.3389/fmicb.2016.00979
- Huang, F.-C., & Huang, S.-C. (2024). Unveiling the Novel Benefits of Co-Administering Butyrate and Active Vitamin D3 in Mice Subjected to Chemotherapy-Induced Gut-Derived Pseudomonas aeruginosa Sepsis. Biomedicines, 12(5), 1026. https://doi.org/10.3390/biomedicines12051026.
- Gao, H., Zhao, X., Guo, Y., Li, Z., & Zhou, Z. (2024). Coated sodium butyrate and vitamin D3 supplementation improve gut health through influencing intestinal immunity, barrier, and microflora in early-stage broilers. Journal of the science of food and agriculture, 104(7), 4058–4069. https://doi.org/10.1002/jsfa.13288.
- Wu, S., Zhang, Y. G., Lu, R., Xia, Y., Zhou, D., Petrof, E. O., Claud, E. C., Chen, D., Chang, E. B., Carmeliet, G., & Sun, J. (2015). Intestinal epithelial vitamin D receptor deletion leads to defective autophagy in colitis. Gut, 64(7), 1082–1094. https://doi.org/10.1136/gutjnl-2014-307436.
- Ullah H. (2025). Gut-vitamin D interplay: key to mitigating immunosenescence and promoting healthy ageing. Immunity & ageing : I & A, 22(1), 20. https://doi.org/10.1186/s12979-025-00514-y.
- Babenkova, P., Gureev, A., Sadovnikova, I., Burakova, I., Smirnova, Y., Pogorelova, S., Morozova, P., Gribovskaya, V., Adzhemian, D., & Syromyatnikov, M. (2025). Changes in L-Carnitine Metabolism Affect the Gut Microbiome and Influence Sexual Behavior Through the Gut–Testis Axis. Microorganisms, 13(8), 1751. https://doi.org/10.3390/microorganisms13081751.
- Flegiel, E., Piotrowska, M., Ptasznik, M., Baran, A., Lenart, J., Podrażka, M., … Adamczyk, M. (2024). Review of the effects of sodium butyrate on obesity, inflammatory bowel disease, pregnancy and colorectal cancer. Prospects in Pharmaceutical Sciences, 22(4), 7–15. https://doi.org/10.56782/pps.229.
- EFSA FAF Panel. (2021). Safety assessment of titanium dioxide (E171) as a food additive. EFSA Journal, 19(5), 6585. https://doi.org/10.2903/j.efsa.2021.6585.
- https://www.efsa.europa.eu/pl
- Statham, B. (2014). E213. Tabele dodatków i składników chemicznych (K. Tryc, Trans.). Wydawnictwo RM. (Original work published 2006 as The Chemical Maze – Shopping Companion.
- Grant, Kara & Gallardo, Karina & Mccluskey, Jill. (2021). Consumer preferences for foods with clean labels and new food technologies. Agribusiness. 37. 764-781. 10.1002/agr.21705.
- Dutheil F, Oueslati T, Delamarre L, Castanon J, Maurin C, hiambaretta F, Baker JS, Ugbolue UC, Zak M, Lakbar I, Pereira B, Navel V. Myopia and Near Work: A Systematic Review and Meta-Analysis. Int J Environ Res Public Health. 2023 Jan 3;20(1):875. doi: 10.3390/ijerph20010875. PMID: 36613196; PMCID: PMC9820324.
- Amiri, P., Hosseini, S. A., Roshanravan, N., Saghafi-Asl, M., & Tootoonchian, M. (2023). The effects of sodium butyrate supplementation on the expression levels of PGC-1α, PPARα, and UCP-1 genes, serum level of GLP-1, metabolic parameters, and anthropometric indices in obese individuals on weight loss diet: a study protocol for a triple-blind, randomized, placebo-controlled clinical trial. Trials, 24(1), 489. https://doi.org/10.1186/s13063-022-06891-9
- Coppola, S., Nocerino, R., Paparo, L., Bedogni, G., Calignano, A., Di Scala, C., de Giovanni di Santa Severina, A. F., De Filippis, F., Ercolini, D., & Berni Canani, R. (2022). Therapeutic Effects of Butyrate on Pediatric Obesity: A Randomized Clinical Trial. JAMA network open, 5(12), e2244912. https://doi.org/10.1001/jamanetworkopen.2022.44912
- Pituch, A., Walkowiak, J., & Banaszkiewicz, A. (2013). Butyric acid in functional constipation. Gastroenterology Review/Przegląd Gastroenterologiczny, 8(5), 295-298. https://doi.org/10.5114/pg.2013.38731.