Maślan sodu – na co pomaga, dla kogo i skutki uboczne

Czego dowiesz się z tego artykułu?

• Na co pomaga maślan sodu? Przede wszystkim na dolegliwości układu trawiennego (takie jak wzdęcia, gazy, biegunki, zaparcia i bóle brzucha). Mogą one wynikać z różnych przyczyn, np. z zaburzeń motoryki jelit, dysbiozy mikroflory jelitowej czy chorób zapalnych.
• Dla kogo jest maślan sodu? Dla większości osób dorosłych, które nie mają przeciwwskazań do jego stosowania, a borykają się z dolegliwościami układu trawiennego. To m.in. osoby z zespołem jelita drażliwego (IBS), zespołem rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego (SIBO) czy z zaburzeniami mikrobiomu jelit po antybiotykoterapii.
• Jakie są skutki uboczne maślanu sodu? Najczęstsze skutki uboczne maślanu sodu to wzdęcia, przejściowe biegunki, bóle brzucha i nudności. Zwykle występują na początku suplementacji i możesz ograniczać je, gdy zaczynasz stosować maślan sodu od mniejszych porcji dziennych.
• Czy maślan sodu jest bezpieczny? Tak, maślan sodu to stosunkowo bezpieczny składnik suplementów diety, ponieważ stanowi stałą formę kwasu masłowego, który naturalnie występuje w treści jelitowej (w stężeniu 1-10 mmol/l) u zdrowych osób. Zalecamy Ci jednak, by za każdym razem skonsultować stosowanie maślanu sodu z lekarzem, zwłaszcza jeśli chorujesz przewlekle.
• Jakie są przeciwwskazania do stosowania maślanu sodu? Główne przeciwwskazania do stosowania maślanu sodu to alergia, nadwrażliwość, ciąża i karmienie piersią, choroby nerek, choroby sercowo-naczyniowe i ciężkie choroby wątroby. Większość chorób przewlekłych może stanowić przeciwwskazanie do stosowania maślanu sodu, dlatego zawsze zasięgnij opinii lekarza.

---

Maślan sodu to sól sodowa kwasu masłowego, który pomaga prawidłowo funkcjonować Twoim jelitom. Stanowi główne źródło energii komórek nabłonka jelitowego, dlatego wspiera jego integralność i regenerację. Suplementy z maślanem sodu powstały dla osób, które borykają się z niskim poziomem kwasu masłowego w jelitach, co może powodować m.in. wzdęcia, gazy, biegunki, zaparcia i ból brzucha.

Na co pomaga maślan sodu?

Maślan sodu jako składnik suplementów diety i żywności specjalnego przeznaczenia medycznego może pomagać na różnego rodzaju dolegliwości układu trawiennego, takie jak:

• wzdęcia,
• gazy,
• zaburzone wypróżnienia (zaparcia, biegunki),
• bóle brzucha,
• dyskomfort po posiłkach,
• nieprzyjemne przelewanie się w jelitach.

Sprawdź nasz ranking  suplementów z maślanem sodu

Maślan sodu – właściwości

Właściwości maślanu sodu wynikają z działania kwasu masłowego, czyli kwasu tłuszczowego (short chain fatty acid – SCFA), który naturalnie występuje w treści jelitowej. Maślan sodu to sól sodowa kwasu masłowego, która ma stały stan skupienia, a przez to najlepiej sprawdza się w suplementach diety. Zwykle zawiera ok. 80% kwasu masłowego, w który przekształca się w przewodzie pokarmowym.

Maślan sodu (kwas masłowy) jest produkowany przez zdrową mikroflorę jelit (głównie w okrężnicy). Ma liczne, korzystne właściwości dla zdrowia układu trawiennego, przede wszystkim:

• odżywcze – to główne źródło energii kolonocytów (komórek nabłonka jelitowego) [1],
• troficzne (regeneracyjne) – stymuluje różnicowanie komórek nabłonka jelitowego i przyspiesza apoptozę (zaprogramowaną śmierć) uszkodzonych komórek, to tzw. paradoks maślanu, który przeciwdziała zmianom zanikowym śluzówki jelit (tzw. leaky gut) [1],
• wspiera produkcję śluzu – który pełni warstwę poślizgową i dodatkowo uszczelnia ściany jelita oraz zapewnia optymalne środowisko dla bakterii jelitowych [1],
• przeciwzapalne – stabilizuje pH jelita, hamuje aktywność mediatorów zapalenia [2], reguluje odpowiedź immunologiczną [3],
• czynnościowe – reguluje oś mózg-jelito (obniża wrażliwość receptorów jelitowych) i redukuje wrażliwość trzewną (dyskomfort wynikający z trawienia) [3], poprawia kurczliwość mięśniówki okrężnej (przyczynia się do prawidłowego wypróżniania) [4],
• modulujące mikrobiotę jelit – wpływa na skład i równowagę mikrobioty jelitowej, hamuje wzrost patogenów E. coli, Campylobacter, Salmonella [4],
• antyoksydacyjne – ma zdolność, by neutralizować wolne rodniki i zmniejszać stres oksydacyjny, zarówno w obrębie jelit, jak i wątroby [3],
• cytoprotekcyjne – blokuje wzrost i namnażanie nowotworowych komórek nabłonkowych [2],
• metaboliczne – wykazuje pozytywny wpływ na gospodarkę węglowodanową (zwiększa insulinowrażliwość) i lipidową [5], wspiera regulację mechanizmów łaknienia i sytości (stymuluje produkcję leptyny, czyli hormonu sytości) [3], uczestniczy w przezbłonowym transporcie wody i sodu [3],
• kardioprotekcyjne – może przeciwdziałać miażdżycy (hamuje lipolizę i wspiera brązowienie tzw. białej tkanki tłuszczowej) [3], [5], pomagać obniżać ciśnienie tętnicze krwi [5].

Przeczytaj nasz artykuł: Maślan sodu – ile i kiedy brać?

Maślan sodu – dla kogo?

Preparaty z maślanem sodu mogą być odpowiednie dla wielu osób o różnym stanie zdrowia. Jeżeli masz:

• skłonność do wzdęć i bólu brzucha,
• zaburzenia rytmu wypróżnień (biegunki, zaparcia),
• zespół jelita drażliwego (IBS),
• chorobę zapalną jelit (np. wrzodziejące zapalenie jelita grubego, chorobę Leśniowskiego-Crohna),
• chorobę uchyłkową jelit,
• celiakię (zanik kosmków jelitowych),
• biegunkę (np. IBS-D, podróżnych, poinfekcyjną),
• zaburzenia mikrobiomu jelitowego po antybiotykoterapii,
• SIBO (zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego),
• IMO (zespół rozrostu metanogenów w jelitach),
• SIFO (przerost grzybiczy jelita cienkiego),
• dolegliwości jelitowe po zabiegach operacyjnych (takich jak resekcja jelita), radioterapii, chemioterapii,
• zaburzenia wchłaniania składników odżywczych (m.in. witaminy B12, kwasu foliowego, żelaza),
• choroby ogólnoustrojowe, np. nowotworowe [1-5].

Skutki uboczne maślanu sodu

Choć maślan sodu to z reguły bezpieczny, dobrze tolerowany składnik, u niektórych osób może jednak powodować skutki uboczne (zwłaszcza na początku suplementacji):

• wzdęcia,
• przejściowe biegunki,
• bóle brzucha,
• nudności.

Skutki uboczne maślanu sodu często ustępują samoistnie po kilku dniach lub tygodniach, gdy organizm przyzwyczai się do suplementacji.

Aby unikać skutków ubocznych, zacznij suplementację maślanu sodu od mniejszych porcji dziennych. Obserwuj swój organizm i konsultuj się z lekarzem.

Znacznie rzadsze skutki uboczne maślanu sodu to reakcje alergiczne (zarówno na maślan sodu, jak i na inne składniki suplementu diety):

• wysypka,
• świąd skóry,
• pokrzywka,
• obrzęk (np. warg, języka, twarzy),
• trudności z oddychaniem.

Świadczą one o nadwrażliwości lub alergii na maślan sodu – wtedy niezwłocznie przerwij suplementację i skonsultuj się z lekarzem.

Maślan sodu a tycie

Suplementacja maślanem sodu nie ma wpływu na tycie. Wręcz przeciwnie – niektóre źródła wskazują na to, że maślan sodu może wspierać prawidłowy metabolizm (m.in. węglowodanów), przez co może pomagać utrzymywać prawidłową masę ciała [3].

Maślan sodu a wątroba

Ponieważ maślan sodu ma właściwości antyoksydacyjne, hamuje lipolizę i magazynowanie tłuszczów, może korzystnie wpływać na wątrobę [3]. Co do zasady jednak osoby z chorobami wątroby powinny każdorazowo konsultować suplementację maślanu sodu z lekarzem.

Przeciwwskazania do stosowania maślanu sodu

Chociaż maślan sodu to naturalny składnik, który jest stosunkowo bezpieczny dla większości osób dorosłych, są przeciwwskazania do jego stosowania:

• alergia i nadwrażliwość na maślan sodu,
• ciąża i karmienie piersią (brakuje wystarczających badań, które potwierdzałyby bezpieczeństwo maślanu sodu w tych przypadkach, a jedno z badań, które naukowcy prowadzili na zwierzętach, wskazuje na niekorzystny wpływ suplementacji na przyszłe zdrowie potomstwa [6]),
• choroby nerek,
• sercowo-naczyniowe, 
• choroby jelit, podczas których nie konsultujesz z lekarzem, czy możesz stosować maślan sodu,
• choroby przewlekłe, takie jak cukrzyca, choroby autoimmunologiczne, ciężkie choroby wątroby.

Jeśli rozważasz suplementację maślanem sodu, zwłaszcza jeśli masz przewlekłe problemy zdrowotne, zawsze skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Na co pomaga maślan sodu i kto może go rozważyć? Podsumowanie

Maślan sodu (kwas masłowy) pomaga prawidłowo funkcjonować jelitom, bo stanowi główne źródło energii dla komórek nabłonka jelitowego. Możesz rozważyć suplementację maślanu sodu, jeśli masz dolegliwości układu trawiennego, takie jak wzdęcia, gazy, biegunki, zaparcia i bóle brzucha. Jeśli chorujesz przewlekle, np. na choroby zapalne jelit (m.in. wrzodziejące zapalenie jelita grubego czy choroba Leśniowskiego-Crohna) skonsultuj z lekarzem, czy możesz stosować maślan sodu. Jak każdy suplement diety, również maślan sodu ma przeciwwskazania i może powodować skutki uboczne.

Sprawdź nasz ranking  suplementów z maślanem sodu

Ten artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i nie zastępuje porady medycznej. Zanim wprowadzisz jakiekolwiek zmiany pod kątem swojego zdrowia, skonsultuj się z lekarzem.

Przeczytaj podobne artykuły:

• Kwas masłowy – co to? Właściwości.
• Maślan sodu – ile i kiedy brać? Przed czy po jedzeniu?

---