Zasada działania algorytmu oceny suplementów diety z kolagenem o przeznaczeniu urodowym
Nasz algorytm ocenia skład każdego kolagenu, łącznie przyznając od 0 do 100 punktów. Korzystamy z niego w poniższych rankingach.
RANKING KOLAGENU DO PICIA
RANKING KOLAGENU RYBIEGO
RANKING KOLAGENU W PROSZKU
Co ocenia algorytm Wybieramy Kolagen? Za co daje najwyższe oceny?
Algorytm urodowy Wybieramy Kolagen ocenia (kliknij, by przejść do sekcji):

Zawartość kolagenu (maks. 50 pkt)
Algorytm Wybieramy Kolagen daje najwyższe oceny kluczowemu składnikowi każdego kolagenu do picia, czyli bioaktywnym peptydom kolagenowym.
Suplement zawierający dobrej jakości surowiec kolagenowy, pozbawiony składników dodatkowych jest lepszy od tego, który zawiera nieokreślony hydrolizat, ale wzbogacono go składnikami dodatkowymi [1-38]. Dlatego nawet jedno- lub dwuskładnikowe suplementy diety (np. kolagen z witaminą C) mają szansę znaleźć się wysoko w naszym rankingu, a kolageny z wieloma składnikami dodatkowymi nie zawsze zajmują u nas pierwsze miejsca.
Na rynku znaleźć można różnego rodzaju surowce kolagenowe. Inaczej liczymy punkty dla kolagenów:
- markowych, np. VERISOL® F, COLLinstant®, NatiCol® (maks. 50 pkt) – za zastosowanie standaryzowanych, przebadanych peptydów, których profil peptydowy i jakość są potwierdzane dokumentacją producenta i literaturą naukową,
- niemarkowych o masie cząsteczkowej <5000 Da, np. kolagen wołowy 2000 Da (maks. 35 pkt) – czyli kolagenów hydrolizowanych, które nie mają zarejestrowanych znaków towarowych ani badań, ale potwierdzono ich niską masę cząsteczkową, dzięki czemu wiemy, że mogą być dobrze wchłaniane [1-6],
- liofilizatów, np. kolagen liofilizowany z zielonym groszkiem (maks. 30 pkt) – kolagenów poddanych suszeniu w niskiej temperaturze (zamrożeniu i odparowaniu pod niskim ciśnieniem), które mają nienaruszoną strukturę i naturalne właściwości biologiczne,
- oraz niemarkowych hydrolizatów, np. hydrolizowany kolagen rybi (maks. 30 pkt) – producent nie podaje informacji o marce, badaniach ani masie cząsteczkowej kolagenu.
Jak oceniamy kolageny markowe?
Zwykle markowy kolagen otrzymuje od nas do 30 pkt, jeśli:
- przeprowadzono badania naukowe, które potwierdziły efekty suplementacji (po 5 pkt za 1 badanie, maks. 10 pkt),
- ma porcję dzienną zgodną z badaniami (20 pkt).
Poniżej prezentujemy tabelę, która prezentuje liczbę badań popularnych kolagenów markowych na urodę:

Czasami kolagen może otrzymać więcej punktów (maks. 50 pkt), jeżeli suplement ma w składzie markowy surowiec w porcji wyższej niż w badaniach:
- do 10000 mg – otrzymuje dodatkowo 2 pkt za każdy 1000 mg powyżej porcji z badań,
- powyżej 10000 mg (do 20000 mg) – otrzymuje dodatkowo 1 pkt za każde 1000 mg powyżej 10000 mg oraz porcji z badań.
Jak oceniamy kolageny niemarkowe i liofilizaty?
Nasz algorytm niżej ocenia kolagen niemarkowy lub liofilizat w składzie suplementów:
- niemarkowe hydrolizaty są niżej w naszych rankingach, ponieważ nie mają badań potwierdzających efekty stosowania,
- kolageny liofilizowane oceniamy niżej ze względu na brak danych, które wskazywałyby, ile miligramów liofilizatu daje efekt porównywalny z hydrolizatem, a ponadto liofilizowany kolagen wykorzystuje się głównie w iniekcjach, rusztowaniach, materiałach biomedycznych, niekoniecznie jako suplementy doustne dla ludzi [4-6].
W rankingu urodowym nie oceniamy kolagenów natywnych, ponieważ nie mają one badań pod kątem urody.
Poniżej prezentujemy tabelę ze szczegółową punktacją niemarkowych hydrolizatów i liofilizatów kolagenu na urodę:

Dodatkowo punktujemy drugi kolagen w składzie (maks. 20 pkt)
Na rynku znaleźć można również suplementy diety zawierające dwa rodzaje peptydów kolagenowych w składzie [8-12]. Drugi kolagen w składzie oceniamy osobno, przyznając mu maks. 20 pkt (wliczają się do całościowej oceny kolagenu, czyli maks. 50 pkt).
Sposób oceny drugiego kolagenu w składzie:
- markowy surowiec – ma min. 1 badanie naukowe potwierdzające efekty suplementacji (maks. 5 pkt), ma porcję dzienną zgodną z badaniami (maks. 15 pkt),
- niemarkowy surowiec z masą cząsteczkową <5000 Da – 1,5 pkt za każde 1000 g surowca,
- niemarkowy surowiec bez określonej masy cząsteczkowej – 1 pkt za każde 1000 g surowca,
- liofilizat – 1 pkt za każde 100 mg urowca.
Właściwości kolagenu [Rozwiń]:
Przykładowe oceny kolagenów urodowych
Poniżej przedstawiamy infografiki z omówieniem ocen 3 kolagenów urodowych, które znajdziesz w naszym rankingu.



Zawartość kwasu hialuronowego (maks. 10 pkt)
Jedno z analizowanych przez nas badań dostarcza wniosków, że masa cząsteczkowa kwasu hialuronowego nie ma większego znaczenia dla efektów suplementacji [39]. Dlatego algorytm Wybieramy Kolagen ocenia zawartość kwasu hialuronowego na podstawie jego porcji dziennej [39-42].

Właściwości kwasu hialuronowego [Rozwiń]:
Ze względu na wysoką higroskopijność (wiązanie cząsteczek wody) kwas hialuronowy zapewnia tkankom odpowiednie nawilżenie, w tym skórze. U osób suplementujących 120 mg kwasu hialuronowego dziennie odnotowano po 8 tygodniach odnotowano istotne zwiększenie zawartości wody w warstwie rogowej skóry, poprawę elastyczności skóry i mniejszą widoczność zmarszczek [40].
Zawartość witamin i minerałów z oświadczeniami EFSA (maks. 10 pkt)
Algorytm Wybieramy Kolagen wyżej ocenia składniki mające oświadczenia Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) związane z oddziaływaniem na skórę, włosy i paznokcie (w tym antyoksydacyjnym lub przyczyniającym się do prawidłowego funkcjonowania tkanki łącznej) [43].
Premiujemy: witaminy A, E, B2 (ryboflawina), B3 (niacyna) i B7 (biotyna), a także minerały: mangan (Mn), selen (Se), cynk (Zn), miedź (Cu) i jod (I) w składach kolagenów do picia. Oceniamy ich porcje dzienne [43].
Poniższa tabela prezentuje szczegółowy sposób oceny witamin i minerałów z oświadczeniami EFSA w składach kolagenów urodowych:

Oświadczenia EFSA dla witamin, związane ze wpływem na urodę [Rozwiń]:
- witamina A pomaga zachować zdrową skórę,
- witamina E pomaga w ochronie komórek przed stresem oksydacyjnym,
- witamina B2 (ryboflawina) pomaga zachować zdrową skórę,
- witamina B2 (ryboflawina) pomaga w ochronie komórek przed stresem oksydacyjnym,
- witamina B3 (niacyna) pomaga zachować zdrową skórę,
- witamina B7 (biotyna) pomaga zachować zdrowe włosy,
- witamina B7 (biotyna) pomaga zachować zdrową skórę [43].
Oświadczenia EFSA dla minerałów, związane ze wpływem na urodę [Rozwiń]:
- mangan pomaga w prawidłowym tworzeniu tkanek łącznych,
- mangan pomaga w ochronie komórek przed stresem oksydacyjnym,
- cynk pomaga w ochronie komórek przed stresem oksydacyjnym,
- cynk pomaga zachować zdrowe włosy,
- cynk pomaga zachować zdrowe paznokcie,
- cynk pomaga zachować zdrową skórę,
- miedź pomaga w utrzymaniu prawidłowego stanu tkanek łącznych,
- miedź pomaga w utrzymaniu prawidłowej pigmentacji włosów,
- miedź pomaga w utrzymaniu prawidłowej pigmentacji skóry,
- miedź pomaga w ochronie komórek przed stresem oksydacyjnym,
- selen pomaga zachować zdrowe włosy,
- selen pomaga zachować zdrowe paznokcie,
- selen pomaga w ochronie komórek przed stresem oksydacyjnym,
- jod pomaga zachować zdrową skórę [43].
Zawartość innych składników dodatkowych (maks. 10 pkt)
Według naszego algorytmu kolagen do picia może otrzymać dodatkowe punkty także za niektóre składniki dodatkowe, które nie mają autoryzowanych oświadczeń EFSA, ale ich oddziaływania na urodę dowodzą badania naukowe. To przykładowo krzem [45-47] i MSM [48-50], których ilość oceniamy osobno, a także inne składniki dodatkowe (m.in. luteina, ceramidy, glukozamina, koenzym Q10, antocyjany) [15], [25], [29], [51-55].
Poniższa tabela przedstawia szczegółowe kryteria oceny krzemu w kolagenach urodowych:

Właściwości krzemu [Rozwiń]:
Poniższa tabela przedstawia szczegółowe kryteria oceny MSM w kolagenach urodowych:
Właściwości MSM [Rozwiń]:
Ze względu na obecność siarki, która może być wykorzystana do syntezy białek, MSM wykazuje działanie antyoksydacyjne i przeciwzapalne [48-50]. Jest cennym składnikiem suplementów urodowych. Więcej o działaniu MSM przeczytasz tutaj.
Poniższa tabela przedstawia kryteria oceny innych składników dodatkowych w kolagenach urodowych bez oświadczeń EFSA:

Ocena czystego składu (maks. 10 pkt)
W tej kategorii każdy kolagen do picia otrzymuje od nas na start 10 punktów – jeśli ma czysty skład, zachowuje je. Algorytm Wybieramy Kolagen przyznaje punkty ujemne za zbędne składniki dodatkowe [56].
Poniższa tabela prezentuje szczegółowe kryteria oceny czystego składu w kolagenach urodowych:

Zawartość witaminy C (maks. 5 pkt):
- algorytm Wybieramy Kolagen premiuje ekstrakty roślinne standaryzowane na zawartość witaminy C, czyli witaminę C o naturalnym pochodzeniu [57-61],
- niżej oceniamy zawartość syntetycznej witaminy C w suplementach,
- osobno oceniamy porcję witaminy C (niezależnie od jej formy) [62].
Poniżej prezentujemy tabelę ze szczegółową oceną zawartości witaminy C w składach kolagenów urodowych:

Właściwości witaminy C [Rozwiń]:
Witamina C to kluczowy składnik suplementów diety z kolagenem. Jest kofaktorem dla enzymu hydroksylaza prolinowa. Oznacza to, że jest konieczna, aby enzym ten mógł wpływać na prawidłowe przyłączanie się grup -OH do proliny. W znacznym uproszczeniu: witamina C jest niezbędna, by kolagen produkowany przez nasz organizm miał prawidłową strukturę [51-62].
Zawartość ekstraktów roślinnych o właściwościach antyoksydacyjnych (maks. 5 pkt)
Nasz algorytm ocenia najważniejsze ekstrakty roślinne o potwierdzonych badaniami właściwościach antyoksydacyjnych. Mają różną siłę działania antyoksydacyjnego, biodostępność i synergię działania, dlatego każdy z nich podlega indywidualnej ocenie [63-64]. Istnieje wiele różnych sposobów, w jakie substancje zawarte w tych ekstraktach mogą neutralizować wolne rodniki i chronić komórki przed stresem oksydacyjnym. Dla uproszczenia wszystkie te ekstrakty określamy jako „antyoksydanty".
Poniższa infografika prezentuje, za co oceniamy antyoksydanty:

W tabeli niżej znajdziesz naszą punktację antyoksydantów urodowych:

Właściwości antyoksydantów [Rozwiń]:
Antyoksydanty chronią komórki organizmu przed stresem oksydacyjnym. Neutralizują wolne rodniki, które mogą uszkadzać komórki i tkanki, a także wspierają procesy przeciwzapalne w organizmie. Niektóre antyoksydanty, jak witamina C, dodatkowo wspierają syntezę kolagenu, a inne, jak astaksantyna, mogą wspomagać funkcjonowanie błon komórkowych [63-64].
Dodatkowo punktujemy określone połączenia antyoksydantów (+0,5 pkt), ponieważ:
- Astaksantyna + Luteina – chronią przed promieniowaniem UV i stresem oksydacyjnym, przyczyniają się do zmniejszenia zmarszczek i poprawy kolorytu skóry [65], [66], [67].
- Kwas alfa-liponowy + Glutation – wspierają procesy regeneracji skóry i detoksykacji (szczególnie metali ciężkich, np. rtęci) [68].
- Likopen + Astaksantyna – mają właściwości antyoksydacyjne, chronią przed fotostarzeniem i pomagają w poprawie kolorytu skóry, co potwierdzono redukcją ROS, NO i TNF-α [69].
- Proantocyjanidyny z pestek winogron + Antocyjanidyny z borówki – przyczyniają się do poprawy elastyczności skóry i jej ochrony przed stresem oksydacyjnym [70], [71], [72].
- Astaksantyna + Algi (spirulina) – wspomagają detoksykację i nawilżanie skóry, mają właściwości przeciwzapalne [73].
- Luteina + Zeaksantyna + Antocyjanidyny z borówki – wspierają zdrowie skóry, szczególnie w zakresie ochrony przed fotostarzeniem [74].
- Kwas alfa-liponowy + Zielona herbata (EGCG) – wspomagają regenerację skóry i jej ochronę przed fotostarzeniem [75], [76].
- Spirulina (algi) + Ekstrakt z owoców acai – przyczyniają się do głębokiego nawilżenia oraz odżywienia skóry, wspierają poprawę kolorytu i promienności cery, wspomagają redukcję uszkodzeń wywołanych stresem oksydacyjnym [77].
Jak oceniamy kolagen na urodę? Podsumowanie
Wybieramykolagen.pl ocenia kolageny na urodę za pomocą zaawansowanego, autorskiego algorytmu. Jego rzetelność gwarantują badania naukowe, z których korzystamy. Wszystkie kryteria oceny znajdują oparcie w aktualnych wynikach badań. Na ich podstawie wybraliśmy kluczowe składniki każdego kolagenu urodowego, czyli kolagen, kwas hialuronowy, witaminę C, antyoksydanty, witaminy i minerały z oświadczeniami EFSA, inne składniki dodatkowe. Oceniamy również czysty skład suplementów.
Masz więcej pytań odnośnie algorytmu Wybieramy Kolagen? Skontaktuj się z nami. Chętnie podzielimy się z Tobą naszą wiedzą.
Sprawdź nasze rankingi, w których zastosowaliśmy algorytm urodowy:
RANKING KOLAGENU DO PICIA
RANKING KOLAGENU RYBIEGO
RANKING KOLAGENU W PROSZKU
Źródła [Rozwiń]:
- Sibilla, S.; Godfrey, M.; Brewer, S.; Budh-Raja, A.; Genovese, L.: An overview of the beneficial effects of hydrolysed collagen as a nutraceutical on skin properties: scientific background and clinical studies, "Open Nutraceuticals Journal", 2015;8:29–42. doi: 10.2174/1876396001508010029.
- Yamamoto, S.; Deguchi, K.; Onuma, M.; Numata, N.; Sakai, Y.: Absorption and Urinary Excretion of Peptides after Collagen Tripeptide Ingestion in Humans, "Biological and Pharmaceutical Bulletin", 2016;39(3):428-34. doi: 10.1248/bpb.b15-00624. PMID: 26934933.
- de Miranda, R. B.; Weimer, P.; Rossi R. C.: Effects of hydrolyzed collagen supplementation on skin aging: a systematic review and meta-analysis, "International Journal of Dermatology", 2021 Dec;60(12):1449-1461. Epub 2021 Mar 20. PMID: 33742704. doi: 10.1111/ijd.15518.
- Campos, M.; MBG, P.; Melo, M. O.; Siqueira, C.; Celise, F.: Topical application and oral supplementation of peptides in the improvement of skin viscoelasticity and density, "Journal of Cosmetic Dermatology", 2019, 18.6: 1693-1699. doi: 10.1111/jocd.12893.
- Elavarasan, K.; Shamasundar, B. A.: Effect of oven drying and freeze drying on the antioxidant and functional properties of protein hydrolysates derived from freshwater fish (Cirrhinus mrigala) using papain enzyme, "Journal of Food Science and Technology", 2016 Feb;53(2):1303-11. Epub 2015 Nov 5. PMID: 27162411; PMCID: PMC4837731. doi: 10.1007/s13197-015-2084-9.
- Guillén, G.; et al.: Antioxidant and antimicrobial peptide fractions from squid and tuna skin gelatin, "Transworld Research Network", 2010.
- Chen, Y-P.; Liang, C-H.; Wu, H-T.; Pang, H-Y.; Chen, C.; Wang, G-H.; Chan L-P.: Improvement of skin condition on skin moisture and anti-melanogenesis by collagen peptides from milkfish (Chanos chanos) scales, "IOP Conference Series: Materials Science and Engineering", IOP Publishing, 2018, 382(2):022067, doi:10.1088/1757-899X/322/2/022067.
- Ao, J.; Li, B.: Amino acid composition and antioxidant activities of hydrolysates and peptide fractions from porcine collagen, "Food Science and Technology International", 2012 Oct;18(5):425-34. Epub 2012 Oct 11. PMID: 23064526. doi: 10.1177/1082013211428219.
- Ohara, H.; Matsumoto, H.; Ito, K.; Iwai, K.; Sato, K.: Comparison of quantity and structures of hydroxyproline-containing peptides in human blood after oral ingestion of gelatin hydrolysates from different sources, "Journal of Agricultural and Food Chemistry", 2007, 55(4), s. 1532-1535, doi:10.1021/jf062834s.
- Jafari, H.; Lista, A.; Siekapen, M. M.; Ghaffari-Bohlouli, P.; Nie, L.; Alimoradi, H.; Shavandi, A.: Fish Collagen: Extraction, Characterization, and Applications for Biomaterials Engineering, "Polymers (Basel)", 2020 Sep 28;12(10):2230. PMID: 32998331; PMCID: PMC7601392. doi: 10.3390/polym12102230.
- Koizumi, S.; et al.: Effects of dietary supplementation with fish scales-derived collagen peptides on skin parameters and condition: A randomized, placebo-controlled, double-blind study, "International Journal of Peptide Research and Therapeutics", 2018, 24, s. 397-402, doi: 10.1007/s10989-017-9626-0.
- Yazaki, M.; Ito, Y.; Yamada, M.; Goulas, S.; Teramoto, S.; Nakaya, M. A.; Ohno, S.; Yamaguchi K.: Oral Ingestion of Collagen Hydrolysate Leads to the Transportation of Highly Concentrated Gly-Pro-Hyp and Its Hydrolyzed Form of Pro-Hyp into the Bloodstream and Skin, "Journal of Agricultural and Food Chemistry", 2017, Mar 22;65(11):2315-2322. doi: 10.1021/acs.jafc.6b05679.
- Chen, R.-H.; et al.: Effect of different concentrations of collagen, ceramides, N-acetyl glucosamine, or their mixture on enhancing the proliferation of keratinocytes, fibroblasts and the secretion of colagen and/or the expression of mRNA of type I collagen, "Journal of Food and Drug Analysis", 2008, 16.1: 11. doi: 10.38212/2224-6614.2383.
- Ohara, H.; Ichikawa, S.; Matsumoto, H.; Akiyama, M.; Fujimoto, N.; Kobayashi, T.; Tajima, S.: Collagen-derived dipeptide, proline-hydroxyproline, stimulates cell proliferation and hyhyaluronic acid synthesis in cultured human dermal fibroblasts, The Journal of Dermatology. 2010 Apr;37(4):330-8. doi: 10.1111/j.1346-8138.2010.00827.x.
- Liu, C.; Sugita, K.; Nihei, K.; Yoneyama, K.; Tanaka, H.: Absorption of hydroxyproline-containing peptides in vascularly perfused rat small intestine in situ, "Bioscience, Biotechnology and Biochemistry", 2009 Aug;73(8):1741-7. Epub 2009 Aug 7. PMID: 19661700. doi: 10.1271/bbb.90050.
- 16. Sugihara, F.; Inoue, N.; Wang, X.: Clinical effects of ingesting collagen hydrolysate on facial skin properties, "Japanese Pharmacology and Therapeutics", 2015, 43(1):67-70.
- Kim, D. U.; Chung, H. C.; Choi, J; Sakai, Y; Lee, B. Y.: Oral Intake of Low-Molecular-Weight Collagen Peptide Improves Hydration, Elasticity, and Wrinkling in Human Skin, A Randomized, Double-Blind, Placebo-Controlled Study, "Nutrients", 2018 Jun 26;10(7):826. PMID: 29949889; PMCID: PMC6073484. doi: 10.3390/nu10070826.
- Schunck, M.; Zague, V.; Oesser, S.; Proksch, E.: Dietary Supplementation with Specific Collagen Peptides Has a Body Mass Index-Dependent Beneficial Effect on Cellulite Morphology, "Journal of Medicinal Food", 2015 Dec;18(12):1340-8. Epub 2015 Nov 12. PMID: 26561784; PMCID: PMC4685482. doi: 10.1089/jmf.2015.0022.
- Hexsel, D.; Zague, V.; Schunck, M.; Siega, C.; Camozzato, F. O.; Oesser, S.: Oral supplementation with specific bioactive collagen peptides improves nail growth and reduces symptoms of brittle nails, Journal of Cosmetic Dermatology, 2017 Dec;16(4):520-526. Epub 2017 Aug 8. PMID: 28786550. doi: 10.1111/jocd.12393.
- Oesser, S.: The oral intake of specific bioactive collagen peptides has a positive effect on hair thickness, "International Journal on Nutraceuticals, Functional Foods and Novel Foods", 2020. doi: 10.17470/NF-020-0019.
- Proksch, E.; Segger, D.; Degwert, J.; Schunck, M.; Zague, V.; Oesser, S.: Oral supplementation of specific collagen peptides has beneficial effects on human skin physiology: a double-blind, placebo-controlled study, "Skin Pharmacology and Physiology", 2014;27(1):47-55. Epub 2013 Aug 14. PMID: 23949208. doi: 10.1159/000351376.
- Proksch, E., Schunck, M.; Zague, V.; Segger, D.; Degwert, J.; Oesser, S.: Oral intake of specific bioactive collagen peptides reduces skin wrinkles and increases dermal matrix synthesis, "Skin Pharmacology and Physiology", 2014;27(3):113-9. Epub 2013 Dec 24. PMID: 24401291. doi: 10.1159/000355523.
- Shelly, N. H.; Steve, M. W.; Russell, G.; Dale, K.; Robert, O’D.; et al.: A Nutritional Supplement Blend of Collagen Peptides, Lutein and Wheat Lipid Extract Improves Skin Attributes, "JOJ Dermatology & Cosmetics", 2021; 4(2): 555633. doi: 10.19080/JOJDC.2021.04.555633.
- Oesser, S.; Schunk, M.; Proksch, E.; Positive effect of fish-derived Bioactive Collagen Peptides on skin health, "International Journal on Nutraceuticals, Functional Foods and Novel Foods", 2020. doi: 10.17470/NF-020-0018.
- Lee, M.; Kim, D.; Park, S.H.; Jung, J.; Cho, W.; Yu, A. R.; Lee, J.: Fish Collagen Peptide (Naticol®) Protects the Skin from Dryness, Wrinkle Formation, and Melanogenesis Both In Vitro and In Vivo, "Preventive Nutrition and Food Science", 2022 Dec 31;27(4):423-435. PMID: 36721753; PMCID: PMC9843708. doi: 10.3746/pnf.2022.27.4.423.
- Duteil, L.; Queille-Rousell, C.; Maubert, Y.; Esdaile, J.; Bruno-Bonnet, C.; Lacour, J.-P.: Specific natural bioactive type 1 collagen peptides oral intake reverse skin aging signs in mature women, "The Journal of Aging Research and Clinical Practice (JARCP)", 2016. doi: 10.14283/jarcp.2016.97.
- Duteil, L.; Queille-Rousell, C.; Maubert, Y.; Esdaile, J.; Bruno-Bonnet, C.; Lacour, J.-P.: Effect of Low Dose Type I Fish Collagen Peptides Combined or not with Silicon on Skin Aging Signs in Mature Women, "Juniper Online Journal of Case Studies", 2018; 6(4): 555692. doi: 10.19080/JOJCS.2018.06.555692.
- Kalman, D. S.; Hewlings, S.: The effect of oral hydrolyzed eggshell membrane on the appearance of hair, skin, and nails in healthy middle-aged adults: A randomized double-blind placebo-controlled clinical trial, Journal of Cosmetic Dermatology", 2020 Jun;19(6):1463-1472. Epub 2020 Jan 6. PMID: 31904175; PMCID: PMC7418556. doi: 10.1111/jocd.13275.
- Asserin, J.; Lati, E.; Shioya, T.; Prawitt, J.: The effect of oral collagen peptide supplementation on skin moisture and the dermal collagen network: evidence from an ex vivo model and randomized, placebo-controlled clinical trials, Journal of Cosmetic Dermatology, 2015 Dec;14(4):291-301. Epub 2015 Sep 12. PMID: 26362110. doi: 10.1111/jocd.12174.
- Ohara, H.; et al.: Improvement in the moisture content of the stratum corneum following 4 weeks of collagen hydrolysate ingestion, "Journal of the Japanese Society for Food Science and Technology", 2009, 56.3: 137-145. doi:10.3136/nskkk.56.137.
- Nomoto, T.; Iizaka, S.: Effect of an Oral Nutrition Supplement Containing Collagen Peptides on Stratum Corneum Hydration and Skin Elasticity in Hospitalized Older Adults: A Multicenter Open-label Randomized Controlled Study, "Advanced Skin Wound Care", 2020 Apr;33(4):186-191. PMID: 32195722; PMCID: PMC7328867. doi: 10.1097/01.ASW.0000655492.40898.55.
- De Luca, C.; Mikhal'chik, E.V.; Suprun, M.V.; Papacharalambous, M.; Truhanov, A.I.; Korkina, L.G.: Skin Antiageing and Systemic Redox Effects of Supplementation with Marine Collagen Peptides and Plant-Derived Antioxidants: A Single-Blind Case-Control Clinical Study, Oxidative Medicine Cellular Longevity", 2016;2016:4389410. Epub 2016 Jan 19. PMID: 26904164; PMCID: PMC4745978. doi: 10.1155/2016/4389410.
- Borumand, M.; Sibilla, S.: Daily consumption of the collagen supplement Pure Gold Collagen® reduces visible signs of aging, "Clinical Interventions in Aging", 2014 Oct 13;9:1747-58. Erratum in: Clin Interv Aging. 2020 Feb 04;15:131. PMID: 25342893; PMCID: PMC4206255. doi: 10.2147/CIA.S65939.
- Czajka, A.; Kania, E. M.; Genovese, L.; Corbo, A.; Merone, G.; Luci, C.; Sibilla, S.: Daily oral supplementation with collagen peptides combined with vitamins and other bioactive compounds improves skin elasticity and has a beneficial effect on joint and general wellbeing, "Nutrition Research", 2018 Sep;57:97-108. Epub 2018 Jun 9. PMID: 30122200. doi: 10.1016/j.nutres.2018.06.001.
- Choi, S. Y.; Ko, E. J.; Lee, Y. H.; Kim, B. G.; Shin, H.J.; Seo, D.B.; Lee, S.J.; Kim, B.J.; Kim, M.N.: Effects of collagen tripeptide supplement on skin properties: a prospective, randomized, controlled study, "Journal of Cosmetic and Laser Theraphy", 2014 Jun;16(3):132-7. Epub 2013 Nov 18. PMID: 24131075. doi: 10.3109/14764172.2013.854119.
- Schlippe, G.; Bolke, L.; Voss, W.: Einfluss oraler Einnahme von Kollagen-Peptiden auf relevante Parameter der Hautalterung: Hautfeuchtigkeit, Hautelastizität und Hautrauigkeit, "Aktuelle Dermatologie", 2015, 529-534. doi: 10.1055/s-0034-1393066.
- Schwartz, S. R.; Park, J.: Ingestion of BioCell Collagen(®), a novel hydrolyzed chicken sternal cartilage extract; enhanced blood microcirculation and reduced facial aging signs, "Clinical Interventions in Aging", 2012;7:267-73. Epub 2012 Jul 27. PMID: 22956862; PMCID: PMC3426261. doi: 10.2147/CIA.S32836.
- Carrillo-Norte, J. A.; García-Mir, B.; Quintana, L.; Buracchio, B.; & Guerrero-Bonmatty, R.: Anti-Aging Effects of Low-Molecular-Weight Collagen Peptide Supplementation on Facial Wrinkles and Skin Hydration: Outcomes from a Six-Week Randomized, Double-Blind, Placebo-Controlled Trial, "Cosmetics", 2024, 11(4), 137. doi: 10.3390/cosmetics11040137.
- Oe, M.; Sakai, S.; Yoshida, H.; Okado, N.; Kaneda, H.; Masuda, Y.; Urushibata, O.: Oral hyaluronan relieves wrinkles: a double-blinded, placebo-controlled study over a 12-week period, "Clinical, Cosmetic and Investigational Dermatology", 2017 Jul 18;10:267-273. PMID: 28761365; PMCID: PMC5522662. doi: 10.2147/CCID.S141845.
- Hsu, T.F.; Su, Z.R.; Hsieh, Y.H.; Wang, M.F.; Oe, M.: Matsuoka R, Masuda Y. Oral Hyaluronan Relieves Wrinkles and Improves Dry Skin: A 12-Week Double-Blinded, Placebo-Controlled Study. Nutrients. 2021 Jun 28;13(7):2220. doi: 10.3390/nu13072220.
- Kawada, C.; Yoshida, T.; Yoshida, H.; Sakamoto, W.; Odanaka, W.; Sato, T.; Yamasaki, T.; Kanemitsu, T.; Masuda, Y.; Urushibata, O.: Ingestion of hyaluronans (molecular weights 800 k and 300 k) improves dry skin conditions: a randomized, double blind, controlled study, "Journal of Clinical Biochemistry and Nutrition", 2015 Jan;56(1):66-73. Epub 2014 Nov 1. Erratum in: J Clin Biochem Nutr. 2015 Jul;57(1):88-9. PMID: 25834304; PMCID: PMC4306664. doi: 10.3164/jcbn.14-81.
- Abatangelo, G. V.; Vindigni, G.; Avruscio, L.; Pandis, Brun, P.: Hyaluronic Acid: Redefining Its Role, "Cells", 2020, 9, no. 7: 1743. doi: 10.3390/cells9071743.
- https://ec.europa.eu/food/food-feed-portal/screen/health-claims/eu-register [Dostęp: 02.07.2025].
- Tenaud, I.; Leroy, S.; Chebassier, N.; Dreno, B.; Zinc, copper and manganese enhanced keratinocyte migration through a functional modulation of keratinocyte integrins, "Experimental Dermatology", 2000 Dec;9(6):407-16. PMID: 11099108. doi: 10.1034/j.1600-0625.2000.009006407.x.
- Reffitt, D. M.; Ogston, N.; Jugdaohsingh, R.; Cheung, H. F.; Evans, B. A.: Thompson RP, Powell JJ, Hampson GN.: Orthosilicic acid stimulates collagen type 1 synthesis and osteoblastic differentiation in human osteoblast-like cells in vitro, "Bone", 2003 Feb;32(2):127-35. PMID: 12633784. doi: 10.1016/s8756-3282(02)00950-x.
- Araújo, L.A.; Addor, F.; Campos, P. M.: Use of silicon for skin and hair care: an approach of chemical forms available and efficacy, "Anais Brasileiros de Dermatologia", 2016 May-Jun;91(3):331-5. PMID: 27438201; PMCID: PMC4938278. doi: 10.1590/abd1806-4841.20163986.
- Martin, K. R.: Silicon: the health benefits of a metalloid, "Metal Ions in Life Sciences", 2013;13:451-73. PMID: 24470100. doi: 10.1007/978-94-007-7500-8_14.
- Anthonavage, M.; Benjamin, R. L.; Withee, E. D.: Effects of oral supplementation with methylsulfonylmethane on skin health and wrinkle reduction, Nature Medicine Journal, 2015, 7.11: 1-21.
- Pogačnik, T.; Žmitek, J.; Hristov, H.; Keršmanc, P.; Rogl Butina, M.; Žmitek, K.: The effect of a 12-week dietary intake of food supplements containing collagen and MSM on dermis density and other skin parameters: A double-blind, placebo-controlled, randomised four-way study comparing the efficacy of three test products, "Journal of Functional Foods", 2023;110:105838. doi:10.1016/j.jff.2023.105838.
- Muizzuddin, N.; Benjamin, R.: Beauty from within: Oral administration of a sulfur-containing supplement methylsulfonylmethane improves signs of skin ageing, "International Journal for Vitamin and Nutrition Research", 2022 Jul;92(3-4):182-191. Epub 2020 Feb 21. PMID: 32083522. doi: 10.1024/0300-9831/a000643.
- Zoroddu, M. A.; Aaseth, J.; Crisponi, G.; Medici, S.; Peana, M.; Nurchi, V. M.: The essential metals for humans: a brief overview, "Journal of Inorganic Biochemistry", 2019 Jun;195:120-129. Epub 2019 Mar 22. PMID: 30939379. doi: 10.1016/j.jinorgbio.2019.03.013.
- Matsuda, N.; Koyama, Y.; Hosaka, Y; Ueda, H; Watanabe, T; Araya, T; Irie, S; Takehana K: Effects of ingestion of collagen peptide on collagen fibrils and glycosaminoglycans in the dermis, "Journal of Nutritional Science and Vitaminology (Tokyo)". 2006 Jun;52(3):211-5. PMID: 16967766. doi: 10.3177/jnsv.52.211.
- Arenas-Jal, M.; Suñé-Negre, J. M.; García-Montoya, E.: Coenzyme Q10 supplementation: Efficacy, safety, and formulation challenges, "Comprehensive Reviews in Food Science and Food Safety", 2020 Mar;19(2):574-594. Epub 2020 Feb 19. PMID: 33325173. doi: 10.1111/1541-4337.12539.
- Guillou, S.; Ghabri, S.; Jannot, C.; Gaillard, E.; Lamour, I.; Boisnic, S.: The moisturizing effect of a wheat extract food supplement on women's skin: a randomized, double-blind placebo-controlled trial, International Journal of Cosmetic Science, 2011 Apr;33(2):138-43. PMID: 20646083. doi: 10.1111/j.1468-2494.2010.00600.x.
- Lakshmikanthan, M.; et al.: A Comprehensive Review on Anthocyanin-rich foods: Insights into Extraction, Medicinal Potential, and Sustainable Applications, "Journal of Agriculture and Food Research", 2024, 101245. doi: 10.1016/j.jafr.2024.101245.
- Carocho, M.; Morales, P.; Ferreira, I. C. F. R.: Sweeteners as food additives in the XXI century: a review of what is known, and what is to come, "Food and Chemical Toxicology", 2017 Jul;107(Pt B):302–317. doi:10.1016/j.fct.2017.06.046.
- Carr, A.C.; Vissers, M.C.: Synthetic or food-derived vitamin C – are they equally bioavailable? "Nutrients", 2013 Oct 28;5(11):4284-304. PMID: 24169506; PMCID: PMC3847730. doi: 10.3390/nu5114284.
- Gopi, S.; Balakrishnan, P: Evaluation and clinical comparison studies on liposomal and non-liposomal ascorbic acid (vitamin C) and their enhanced bioavailability, "Journal of Liposome Research", 2020, 31(4), 356–364. doi: 10.1080/08982104.2020.1820521.
- Pullar, J. M., Carr, A. C., Vissers, M. C. M.: The Roles of Vitamin C in Skin Health, "Nutrients", 2017 Aug 12;9(8):866. PMID: 28805671; PMCID: PMC5579659. doi: 10.3390/nu9080866.
- Hujoel, P. P., Hujoel, M. L.A.: Vitamin C and scar strength: analysis of a historical trial and implications for collagen-related pathologies, "The American Journal of Clinical Nutrition", 2022 Jan 11;115(1):8-17. PMID: 34396385. doi: 10.1093/ajcn/nqab262.
- Pawlaczyk, M.; Korzeniowska, K.; Rokowska-Waluch, A., "Witamina C i skóra", Farmacja współczesna. 2012;5:174-178.
- Duarte, T. L.; Cooke, M.S.; Jones, G.D.: Gene expression profiling reveals new protective roles for vitamin C in human skin cells, "Free Radical Biology and Medicine, 2009 Jan 1;46(1):78-87. Epub 2008 Oct 9. PMID: 18973801. doi: 10.1016/j.freeradbiomed.2008.09.028.
- Pisoschi, A.M., Pop, A.: The role of antioxidants in the chemistry of oxidative stress: A review, "European Journal of Medicinal Chemistry", 2015, Jun 5;97:55-74. Epub 2015 Apr 22. PMID: 25942353. doi: 10.1016/j.ejmech.2015.04.040.
- Neha, K., Haider, M. R., Pathak, A., Yar, M. S.: Medicinal prospects of antioxidants: A review, "European Journal of Medicinal Chemistry", 2019, Sep 15;178:687-704. Epub 2019 Jun 13. PMID: 31228811. doi: 10.1016/j.ejmech.2019.06.010.
- Ribaya-Mercado, J. D.; Blumberg J. B:Lutein and zeaxanthin and their potential roles in disease prevention, "Journal of the American College of Nutrition", 23:sup6, 567S-587S. doi: 10.1080/07315724.2004.10719427.
- Stahl, W: Macular Carotenoids: Lutein and Zeaxanthin, "Nutrition and the Eye", 2005, 70–88. doi:10.1159/000082768.
- López-Cervantes, J;, Sánchez-Machado, D. I.: Astaxanthin, Lutein, and Zeaxanthin. Nonvitamin and Nonmineral Nutritional Supplements, 2019, 19–25. doi:10.1016/b978-0-12-812491-8.00003-5.
- Patrick, L.: Mercury Toxicity and Antioxidants: Part I: Role of Glutathione and alpha-Lipoic Acid in the Treatment of Mercury Toxicity, "Alternative medicine review : a journal of clinical therapeutic", 2002, 7. 456-71.
- Jiang, Y.; Ye, J.; Hu, Y; Zhang, J; Li, W; Zhou, X; Yu, M; Yu, Y; Yang, J; Yang, W; et al: Extraction and Synthesis of Typical Carotenoids: Lycopene, β-Carotene, and Astaxanthin, "Molecules", 2024; 29(19):4549. https://doi.org/10.3390/molecules29194549.
- Pornngarm, L.; Warathit, S.; Sariya, M.: Anthocyanins and Proanthocyanidins in Natural Pigmented Rice and Their Bioactivities, "Phytochemicals in Human Health", 2019. doi: 10.5772/intechopen.86962.
- Bräunlich, M.; Rune, S.; Helle, W.; Cato, B.; Malterud, K.; Barsett, H.: Extracts, Anthocyanins and Procyanidins from Aronia melanocarpa as Radical Scavengers and Enzyme Inhibitors, "Nutrients", 2013, 5, no. 3: 663-678. doi: 10.3390/nu5030663.
- Muselík, J.; García-Alonso, M.; Martín-López, M. P.; Žemlička, M.; Rivas-Gonzalo, J.C.: Measurement of Antioxidant Activity of Wine Catechins, "Procyanidins, Anthocyanins and Pyranoanthocyanins", 2007, International Journal of Molecular Sciences 8, no. 8: 797-809. doi: 10.3390/i8080797.
- Martin, M.; Matteo, M.; Pusceddu, J. T.; Negra, T.; Connolly, A.; Escoté, X.; Torrell Galceran, T.; Cereto Massagué, A.; Samarra Mestre, I.; del Pino Rius, A: Preventive Treatment with Astaxanthin Microencapsulated with Spirulina Powder, Administered in a Dose Range Equivalent to Human Consumption, Prevents LPS-Induced Cognitive Impairment in Rats, "Nutrients", 2023, 15, no. 13: 2854. doi: 10.3390/nu15132854.
- Žilić, S.; Serpen, A.; Akıllıoğlu, G.; Gökmen, V.; Vančetović, J: Phenolic Compounds, Carotenoids, Anthocyanins, and Antioxidant Capacity of Colored Maize (Zea mays L.) Kernels, "Journal of Agricultural and Food Chemistry", 2012, 60(5), 1224–1231. doi:10.1021/jf204367z.
- Ahmad, M. F.; Tareq, A. A.: Examining the Role of Alpha-Lipoic Acid and Epigallocatechin-C-Gallate in Inhibiting Sugar-Induced Myoglobin Glycation: Scientific Gaps in Current Knowledge?, "Nature and Science", 18. 17-25. doi: 10.7537/marsnsj180620.04.
- Leu, J.G.; Chen, S.A.; Chen, H.M.; Wu, W.M.; Hung, C.F.; Yao, Y.D.; Tu, C.S.; Liang, Y.J.: The effects of gold nanoparticles in wound healing with antioxidant epigallocatechin gallate and α-lipoic acid, "Nanomedicine", 2012 Jul;8(5):767-75. Epub 2011 Sep 9. PMID: 21906577. doi: 10.1016/j.nano.2011.08.013.
- Tranchida, N.; Molinari, F.; Franco, G.A.; Cordaro, M.; Di Paola, R.: Potential Role of Dietary Antioxidants During Skin Aging, "Food Science and Nutrition", 2025, 13: e70231. doi: 10.1002/fsn3.70231.