Kolagen rybi czy wołowy – który lepszy? Opinia ekspertów

W naszej opinii zarówno kolagen rybi, jak i kolagen wołowy może stanowić dobry wybór, o ile odpowiada Twoim potrzebom. W kwestii wyboru: kolagen rybi czy wołowy – unikaj sloganów reklamowych. Badania jasno wskazują, że kluczowe znaczenie dla efektów suplementacji ma sposób obróbki kolagenu, a nie jego źródło. 

Kolagen rybi czy wołowy? Różnice

Główne różnice pomiędzy kolagenem rybim i wołowym to:

• pochodzenie – kolagen rybi pozyskuje się głównie ze skóry ryb (rzadziej z łusek, ości i innych części ryb), a kolagen wołowy jest produkowany ze skóry, kości i chrząstek bydła,
• budowa chemiczna – kolagen rybi ma słabsze wiązania wodorowe, więc jest bardziej podatny na hydrolizę (obróbkę), a kolagen wołowy wykazuje większą stabilność strukturalną,
• kontekst ekologiczny – chociaż zarówno kolagen rybi, jak i kolagen wołowy to produkty wykorzystujące odpady przemysłu spożywczego, kolagen rybi (zwłaszcza morski) jest uznawany za bardziej ekologiczny, ponieważ masowa hodowla bydła negatywnie wpływa na środowisko,
• dostępność i cena – kolagen wołowy to surowiec bardziej dostępny, co znajduje odzwierciedlenie w jego niższej cenie, podczas gdy kolagen rybi (szczególnie z dzikich połowów) jest wyraźnie droższy,
• smak i zapach – zarówno kolagen rybi, jak i kolagen wołowy ma specyficzny zapach, który częściowo usuwa się podczas oczyszczania surowca i dodatkowo mogą maskować go słodziki oraz aromaty w suplementach diety [1-3].

Warto wiedzieć: kolagen rybi i kolagen wołowy składają się głównie z 3 łańcuchów białkowych tworzących potrójną helisę i zawierają przede wszystkim 3 aminokwasy: glicynę, prolinę oraz hydroksyprolinę. Oba surowce stanowią źródło kolagenu typu I i kolagenu typu III [1], [4-5].

Właściwości kolagenu rybiego

• Kolagen rybi może pochodzić z różnych gatunków ryb słodko- i słonowodnych, takich jak dorsz atlantycki, łosoś atlantycki, panga, tilapia czy sum. Niektórzy producenci stosują kolagen rzadszych gatunków ryb, np. z lucjana czerwonego, a inni wcale nie podają gatunku.
• W przypadku kolagenu rybiego ważne są warunki hodowlane ryb. Kolagen z ryb hodowanych w sztucznych zbiornikach lub na terenach zanieczyszczonych uznajemy za niższej jakości niż ten z ryb żyjących na wolności – w czystych, zimnych wodach oceanów.
• Ponieważ większość ryb rośnie przez całe życie [6], kolagen rybi zawiera mniej proliny i hydroksyproliny, a więcej reszt seryny i treoniny niż kolagen ssaków. Przekłada się to na różnice w jego sztywności, stabilności temperaturowej i temperaturze denaturacji [7].
• Aktualnie na rynku jest więcej markowych hydrolizatów kolagenu rybiego. Za najlepsze uznajemy VERISOL® F, Naticol®, PEPTAN® F, ponieważ przebadano je naukowo pod kątem efektów suplementacji [17-20].

SPRAWDŹ NASZ RANKING KOLAGENU RYBIEGO

RANKING 30 KOLAGENÓW RYBICH

Nie daj się nabrać na mity o kolagenie rybim!

W ostatnich latach kolagen rybi jest szczególnie popularny, przez co wiele źródeł (w tym producentów suplementów diety) powiela mity na jego temat.

Mit nr 1: kolagen rybi jest lepiej przyswajalny

O dobrym wchłanianiu kolagenu decyduje jego masa cząsteczkowa poniżej 5000 Da [8-12] – sprawdź nasz artykuł, w którym wyjaśniamy daltony. Kolagen naturalnie występujący w żywności (także w rybach) ma masę cząsteczkową ok. 300 000 Da. Dzięki obróbce enzymatycznej kolagenu (hydrolizie) można uzyskać zarówno kolagen rybi 2000 Da, jak i kolagen wołowy 2000 Da [13].

Mit nr 2: kolagen rybi jest lepszy na urodę

Kolageny rybie przeszły wiele badań pod kątem urody, ale są też badania, które potwierdzają efekty suplementacji kolagenu wołowego dla urody. Przykładowo w 2025 roku opublikowano wyniki badania z udziałem 66 kobiet w wieku 35-55 lat. Potwierdziły one, że suplementacja 2500 mg kolagenu wołowego dziennie po 8 tygodniach poprawiła nawilżenie i elastyczność skóry, a także doprowadziła do redukcji zmarszczek [15].

Mit nr 3: lepszy smak i konsystencja kolagenu rybiego

Kolagen rybi może być niesmaczny, tak samo jak kolagen wołowy. Zły smak kolagenu do picia może wynikać z wielu czynników, takich jak:

• surowiec niskiej jakości – ze złego źródła lub niewystarczająco oczyszczony,
• brak dodatków smakowych – słodzików i aromatów maskujących naturalny smak kolagenu.

Z kolei zła konsystencja kolagenu do picia (słaba rozpuszczalność w wodzie, osad i grudki) to często efekt zbyt dużej masy cząsteczkowej kolagenu, ale też braku substancji przeciwzbrylających w składzie suplementu diety. Ponadto za słabe rozpuszczanie się kolagenu do picia mogą odpowiadać niektóre składniki dodatkowe, np. kwas hialuronowy, który wiąże cząsteczki wody.

Właściwości kolagenu wołowego

• Kolagen wołowy produkuje się głównie ze skóry bydlęcej, ale również z kości, chrząstek, ścięgien oraz więzadeł krów [5]. W ten sposób możliwe jest wykorzystywanie surowców zwykle przeznaczanych na odpady.
• Producenci suplementów diety raczej nie opisują warunków hodowlanych bydła, z którego pochodzi kolagen wołowy.
• Kolagen wołowy zawiera o 30% więcej hydroksyproliny od kolagenu rybiego [16], dlatego wykazuje wyższą stabilność strukturalną od kolagenu rybiego i wymaga bardziej intensywnej obróbki (hydrolizy).
• Produkcja kolagenu wołowego kosztuje mniej, ponieważ to lepiej dostępny surowiec. W rezultacie suplementy diety z kolagenem wołowym zazwyczaj są tańsze lub zawierają więcej kolagenu w 1 porcji.
• Jedno z głównych ograniczeń w stosowaniu kolagenu wołowego stanowią przekonania religijne i światopoglądowe.
• Na rynku jest mniej markowych kolagenów wołowych. Za najlepsze uznajemy VERISOL® B, PEPTAN® B i TENDOFORTE®, ponieważ przeszły badania, których wyniki wskazały na efekty suplementacji suplementacji.

Sprawdź nasz ranking kolagenu wołowego lub ranking kolagenu do picia, który również uwzględnia kolageny wołowe:

RANKING KOLAGENÓW DO PICIA

Kolagen rybi – badania

Jest więcej badań dotyczących efektów suplementacji kolagenu rybiego. Poniżej przytaczamy najciekawsze wyniki dotyczące skóry oraz stawów:

• W badaniu kolagenu rybiego Naticol® z 2018 roku wzięło udział 57 dojrzałych kobiet. Uczestniczki podzielono na 3 grupy. Przez 3 miesiące pierwsza grupa suplementowała 2500 mg kolagenu dziennie, druga ten sam produkt z krzemem, a trzecia placebo. Wyniki wskazały na istotne zmiany w parametrach biomechanicznych skóry (związane z elastycznością i jędrnością) u kobiet, które suplementowały kolagen. W grupie, która suplementowała sam Naticol®, zmarszczki wokół oczu zmniejszyły się o 16,5% [17].
• W badaniu kolagenu rybiego PEPTAN® F wzięło udział 101 kobiet w wieku 40-65 lat, które przez 84 dni suplementowały 10000 mg kolagenu PEPTAN® F lub placebo. Wyniki wskazały, że po 8 tygodniach kolagen rybi pomógł zwiększyć poziom nawilżenia skóry o 12%. Dodatkowo odnotowano wzrost gęstości kolagenu w skórze właściwej i zmniejszenie fragmentacji skórnej sieci kolagenowej o 31,2% po 3 miesiącach [18].
• Badanie kolagenu rybiego VERISOL® F z 2020 roku ukończyło 75 kobiet w wieku 50-70 lat. 37 uczestniczek przez 2 miesiące suplementowało 5000 mg kolagenu dziennie, a pozostałe 38 uczestniczek spożywało placebo. Pierwsze efekty suplementacji VERISOL® F (statystycznie istotna poprawa elastyczności skóry) naukowcy zaobserwowali już po 4 tygodniach. Ten efekt utrzymał się po kolejnych 4 tygodniach, a dodatkowo wyniki wskazały na redukcję zmarszczek wokół oczu o 15% w porównaniu z placebo [19].
• Badanie kolagenu rybiego Naticol® z 2019 roku ukończyło 28 osób w wieku 30-75 lat. Przez 8 tygodni 19 uczestników suplementowało 10000 mg kolagenu dziennie, a pozostałe 9 osób placebo. Wyniki wskazały na większą poprawę niektórych pomiarów w skali WOMAC u osób, które spożywały kolagen, w tym na redukcję dyskomfortu i poprawę jakości życia [20].

Kolagen wołowy – badania

Badań dotyczących efektów suplementacji kolagenu wołowego jest mniej, ale ich wyniki również są ciekawe. Poniżej przytaczamy najciekawsze:

• Badanie kolagenu wołowego VERISOL® B z 2025 roku ukończyło 66 kobiet w wieku 35-55 lat. Przez 2 miesiące 33 uczestniczki suplementowały 2500 mg kolagenu dziennie, a pozostałe placebo. Wyniki już po 4 tygodniach wskazały na redukcję zmarszczek wokół oczu o ok. 9% w porównaniu z placebo oraz na poprawę elastyczności i nawilżenia skóry u kobiet, które stosowały kolagen. Po 8 tygodniach efekty suplementacji były jeszcze bardziej widoczne – redukcja zmarszczek wokół oczu wyniosła 25% w porównaniu z placebo [15].
• Badanie kolagenu wołowego PEPTAN® B z 2014 roku pt. „Peptydy kolagenowe wzmacniają kolana z ChZS u starszych kobiet” ukończyły 94 kobiety w wieku 40-70 lat, które zgłaszały dyskomfort stawu kolanowego. Uczestniczki zostały losowo podzielone na grupę placebo i grupę, która suplementowała 8000 mg kolagenu PEPTAN® B dziennie. Po 6 miesiącach wyniki wskazały, że suplementacja kolagenu przyczyniła się do statystycznie istotnej redukcji dyskomfortu stawów, a także do poprawy mobilności fizycznej [21].
• W badaniu kolagenu wołowego PEPTAN® B z 2022 roku wzięło udział 60 kobiet w wieku 45-60 lat. Przez 3 miesiące uczestniczki suplementowały 5000 mg kolagenu lub placebo. Wyniki wskazały na istotne zmniejszenie zmarszczek wokół oczu i w okolicy nosowo-wargowej w grupie, która spożywała kolagen. Ponadto w grupie kolagenu wzrosła odporność mechaniczna włosów [22].
• Badanie kolagenu wołowego z 2018 roku pt. „Poprawa właściwości funkcjonalnych stawu skokowego po suplementacji specyficznymi peptydami kolagenowymi u sportowców z przewlekłą niestabilnością stawu skokowego” ukończyło 50 sportowców (26 kobiet i 24 mężczyzn) w średnim wieku 26,9 lat. Uczestnicy zostali podzieleni na dwie grupy i przez 6 miesięcy spożywali 5000 mg kolagenu TENDOFORTE® dziennie lub placebo – w ciągu 1 godziny po aktywności fizycznej lub o tej samej porze dni beztreningowe. Wyniki wskazały na poprawę subiektywnie odczuwanej stabilności stawu skokowego u osób, które suplementowały kolagen [23].
• Badanie z 2019 roku pt. „Doustna suplementacja określonych peptydów kolagenu w połączeniu z ćwiczeniami wzmacniającymi łydki wzmacnia funkcjonalność i zmniejsza ból u pacjentów z tendinopatią (zapaleniem) ścięgna Achillesa” ukończyło 20 osób (13 mężczyzn i 7 kobiet) w wieku 36-52 lata. Przez 6 miesięcy uczestnicy realizowali program wzmacniania łydek i powrotu do biegania. W ramach schematu cross-over spożywali 2500 mg kolagenu TENDOFORTE® dwa razy dziennie, na 30 minut przed ćwiczeniami (łącznie 5000 mg dziennie) lub placebo przez kolejne 3-miesięczne okresy. Wyniki mierzone skalą VISA wykazały, że suplementacja kolagenu może przyspieszać korzyści dobrze ustrukturyzowanego programu wzmacniania łydek i powrotu do biegania [24].

Dla kogo kolagen rybi?

W naszej opinii kolagen rybi najlepiej sprawdzi się dla:

• pescowegetarian – czyli osób, które nie jedzą mięsa, ale dopuszczają spożycie ryb,
• osób z alergią na kolagen wołowy – które nie mają alergii na ryby,
• tych, którzy preferują smak i zapach kolagenu rybiego – różni się on od smaku i zapachu kolagenu wołowego,
• wybierających konkretną markę suplementu – która bazuje na kolagenie rybim, np. Naticol® czy VERISOL® F,
• mających na względzie dobro środowiska – hodowle ryb są bardziej ekologiczne od hodowli bydła,
• tych, którzy mogą przeznaczyć większą kwotę na miesięczną suplementację – suplementy diety z kolagenem rybim zazwyczaj są droższe.

Dla kogo kolagen wołowy?

Kolagen wołowy polecamy w szczególności dla:

• osób z alergią na ryby – które nie mają alergii na wołowinę,
• tych, którzy wolą smak i zapach kolagenu wołowego – ponieważ różni się on od smaku i zapachu kolagenu rybiego,
• wybierających konkretną markę suplementu – która bazuje na kolagenie wołowym, np. VERISOL® B albo PEPTAN® B,
• tych, którym zależy na tańszej suplementacji – ponieważ kolagen wołowy jest zwykle tańszy od kolagenu rybiego.

Tak wybieraj każdy kolagen: rybi i wołowy

Niezależnie od tego, czy wybierasz kolagen rybi, czy wołowy – przyjrzyj się całemu składowi suplementu diety. Pamiętaj, że najlepszy kolagen przeszedł badania, których wyniki wskazały na efekty suplementacji.

1. Zawsze wybieraj kolagen hydrolizowany, ponieważ hydroliza zmniejsza masę cząsteczkową kolagenu i może poprawiać jego wchłanianie [8-13].
2. Unikaj suplementów, których producent nie podaje informacji o masie cząsteczkowej kolagenu, a tym bardziej tych z nieokreślonym sposobem obróbki kolagenu.
3. Wybieraj kolageny z zarejestrowanymi znakami towarowymi, takie jak VERISOL®, PEPTAN® czy Naticol®. Takie mają opracowane specjalne parametry hydrolizy (m.in. temperaturę, ciśnienie i pH) w celu produkcji najlepszych peptydów – to proces powtarzalny, często chroniony patentem lub tajemnicą handlową.
4. Jeżeli decydujesz się na kolagen rybi, polecamy Ci sięgnąć po kolagen morski lub norweski (z ryb słonowodnych), najlepiej ze zrównoważonych połowów.
5. Upewnij się, czy reszta składników odpowiada Twoim potrzebom – kolagen często zawiera też witaminy, minerały i ekstrakty roślinne, które różnią się właściwościami, np. pod kątem skóry i stawów. Niektórzy wybierają kolageny z wieloma składnikami dodatkowymi (np. Ysto Collagen Your Skin), a inni wolą kolageny o prostszych składach (takie jak Ysto Collagen Smart).

Sprawdź najlepszy kolagen rybi w naszym rankingu

Aktualnie najlepszy kolagen rybi w naszym rankingu to zestaw Ysto Collagen Your Skin. Zawiera kolagen rybi (VERISOL® F 2000 Da) i kolagen wieprzowy (VERISOL® P 2000 Da) w proszku do rozpuszczenia w wodzie. Zajmuje 1 miejsce z punktacją 90,5/100. Jego główne zalety to:

• 5000 mg kolagenu rybiego VERISOL® F i 2500 mg kolagenu wieprzowego VERISOL® P w 1 porcji,
• 120 mg kwasu hialuronowego,
• brak cukru, sztucznych barwników, aromatów i konserwantów w składzie,
• witamina C z ekstraktu z dzikiej róży,
• ekstrakt z owoców borówki czarnej (antocyjanidyny), ekstrakt z owoców aksamitki wzniesionej (luteina, zeaksantyna),
• MSM, ekstrakt z pędów bambusa (krzem), chrom, miedź, mangan, selen, jod.

SPRAWDŹ CAŁY RANKING KOLAGENU RYBIEGO

RANKING 30 KOLAGENÓW RYBICH

Zobacz najlepszy kolagen wołowy w naszym rankingu

Aktualnie najlepszy kolagen wołowy w naszym rankingu kolagenu do picia to DOSU Kolagen 13000 Stawy i Skóra. W naszej opinii to najlepszy kolagen wołowy do picia na stawy i urodę, ponieważ łączy dwa markowe surowce, które łącznie przeszły badania dla obu celów suplementacji. Jego główne zalety to:

• 13000 mg hydrolizowanego kolagenu wołowego w 1 shocie,
• 120 mg kwasu hialuronowego,
• 120 mg witaminy C ze standaryzowanego ekstraktu z owoców róży dzikiej,
• brak cukru, sztucznych barwników, aromatów i konserwantów w składzie,
• atrakcyjny smak mango-pomarańcza.

SPRAWDŹ CAŁY RANKING KOLAGENU DO PICIA

RANKING 42 KOLAGENÓW DO PICIA

Kolagen wołowy czy rybi? Podsumowanie

Zarówno kolagen rybi, jak i kolagen z innego źródła, np. wołowy, może stanowić dobry wybór. Ważne jest nie tyle źródło kolagenu, co sposób jego obróbki. Kolagen rybi i kolagen wołowy zawierają te same aminokwasy, a może się nie różnić, jeśli mają zbliżoną masę cząsteczkową (poniżej 5000 Da) [8-13]. Wybór pomiędzy kolagenem rybim a wołowym to bardziej kwestia indywidualnych preferencji, np. po kolagen rybi mogą sięgać pescowegetarianie, a po kolagen wołowy osoby uczulone na ryby. Warto też mieć na uwadze, że kolagen rybi jest bardziej ekologiczny, a kolagen wołowy jest zwykle tańszy. My polecamy wybierać kolagen na podstawie całego składu suplementu diety, dlatego opracowaliśmy algorytmy oceniające kolageny i tworzymy rankingi, m.in. kolagenu rybiego, kolagenu wołowego, kolagenu do picia, kolagenu na stawy i kolagenu w proszku.

Suplement diety jest środkiem spożywczym, którego celem jest uzupełnienie normalnej diety. Suplement diety nie ma właściwości leczniczych. Powyższa treść ma charakter wyłącznie informacyjny i nie zastępuje porady medycznej. Zanim wprowadzisz jakiekolwiek zmiany pod kątem swojego zdrowia, skonsultuj się z lekarzem.

Przeczytaj podobne artykuły:

• Kolagen wołowy – Na co pomaga i który najlepszy? TOP 5.
• Kolagen wieprzowy - co to, na co pomaga i który wybrać? TOP 5.
• Kolagen z membrany jajka (ESM) – hit czy kit? Przeanalizowaliśmy aktualne badania. 
• Żelatyna na stawy – Opinia na bazie badań i 4 przepisy.
• Kolagen, weganizm, wegetarianizm.